22 godzin temu
Pieniądze dla MKS Kalisz przekazywane przed zaakceptowaniem wymaganych rozliczeń, dotacje zatwierdzane mimo braków w dokumentacji i inwentaryzacja potwierdzająca zgodność danych, choć w ewidencji pozostawały wygasłe zabezpieczenia na ponad 1,8 mln zł. Regionalna Izba Obrachunkowa w Poznaniu wskazała liczne nieprawidłowości w gospodarce finansowej Kalisza. Odpowiedzialność przypisała pracownikom urzędu, a także prezydentowi i skarbnikowi – również za nienależyty nadzór.
Wystąpienie pokontrolne z 28 września 2026 roku, skierowane do prezydenta Krystiana Kinastowskiego, liczy 47 stron. Dotyczy kompleksowej kontroli gospodarki finansowej obejmującej przede wszystkim rok 2025, a w razie potrzeby także inne lata. Protokół kontroli podpisano 31 lipca 2026 roku.
RIO już na początku pisma stwierdza, iż ujawnione nieprawidłowości i uchybienia wynikały z nieprzestrzegania obowiązujących przepisów prawa. Wśród ustaleń są przypadki, w których dokumenty i zapisy księgowe przedstawiały stan inny niż wynikający z faktycznie wykonanych czynności.
MKS otrzymywał pieniądze, zanim zatwierdzono rozliczenia
Jednym z najbardziej wymownych przykładów są dotacje dla Miejskiego Klubu Sportowego Kalisz na dzierżawę siedziby i prowadzenie biura klubu.
Umowa z 2025 roku uzależniała przekazanie pierwszej transzy od zaakceptowania rozliczenia dotacji z poprzedniego roku. Tymczasem 58 tys. zł przelano 28 lutego, a sprawozdanie zaakceptowano dopiero 12 marca.
Podobnie było z drugą transzą. Kwotę 59 tys. zł przekazano 31 lipca, chociaż rozliczenie pierwszej transzy zatwierdzono 5 sierpnia.
Mechanizm powtórzył się w 2026 roku. Klub otrzymał 63 tys. zł 27 lutego, natomiast wymagane rozliczenie dotacji z 2025 roku zaakceptowano dopiero 23 marca.
W trzech opisanych przypadkach chodziło łącznie o 180 tys. zł przekazanych przed spełnieniem warunków określonych w umowach. RIO zakwalifikowała te działania jako naruszenie przepisów ustawy o finansach publicznych.
Data w sprawozdaniu nie zgadzała się z przelewem
Kontrolerzy wykryli także niespójności w dokumentacji dotacji sportowych. W jednym ze sprawozdań jako datę zapłaty faktury za doradztwo dotyczące pozyskania nowej zawodniczki wskazano 29 grudnia 2025 roku. Przedstawiony wydruk potwierdzał jednak przelew dopiero 15 stycznia 2026 roku, już po zakończeniu realizacji umowy. Wydatek wynosił 2792,10 zł.
W innym rozliczeniu trzy faktury na łączną kwotę 5 tys. zł nie zostały wykazane jako finansowane z miejskiej dotacji, mimo iż taki sposób finansowania wskazywały opisy faktur.
Izba ustaliła również, iż jedno ze sprawozdań uznano za prawidłowe, chociaż przesunięcia w pozycji dotyczącej zakupu materiałów przekroczyły dopuszczalny próg i wymagały zmiany umowy. Pracownica urzędu tłumaczyła to nieuwagą przy dużej liczbie dokumentów. Podkreślała, iż sytuacja była niezamierzona i incydentalna.
RIO oceniła te ustalenia jako dowód braku rzetelnej weryfikacji sprawozdań. Wskazała też, iż od 2024 roku prezydent nie skorzystał z opisanego w miejskich regulacjach uprawnienia do kontroli schematy pobrania i wykorzystania takich dotacji. Urząd wyjaśniał, iż dokumentację sprawdzali pracownicy wydziału merytorycznego. Izba zaznaczyła jednak, iż weryfikacja sprawozdań nie jest równoznaczna z kontrolą prowadzoną przez stanowisko do spraw kontroli.
Najpierw uznawano dotacje za rozliczone, później kończono sprawdzanie
Problem wykraczał poza finansowanie sportu. RIO opisała liczne przypadki przekazywania dotacji do zaksięgowania jako rozliczonych przed zakończeniem wymaganej weryfikacji i zatwierdzeniem rozliczenia.
Konkretny przykład dotyczy 20 tys. zł na pozaszkolne zajęcia profilaktyczne dla dzieci i młodzieży. Wydział Spraw Społecznych i Mieszkaniowych uznał dotację za prawidłowo rozliczoną i 11 marca 2026 roku sporządził dokument stanowiący podstawę zapisów księgowych.
Tymczasem sprawozdanie zawierało błędy rachunkowe. Brakowało oświadczenia potwierdzającego wkład własny osobowy, nie udokumentowano sprawdzenia, czy uczestnicy byli mieszkańcami Kalisza, ani weryfikacji części pozostałych wymagań umowy. Uzupełnienia i korekty wpływały jeszcze w maju i czerwcu.
W księgach dotacja figurowała więc jako rozliczona, choć wymagane sprawdzanie dokumentacji nie było zakończone. Izba wskazała na nierzetelne przeprowadzenie kontroli i rozliczenia oraz naruszenie miejskich procedur.
Inwentaryzacja potwierdziła zgodność. RIO znalazła rozbieżności
Poważne zastrzeżenia dotyczą również ewidencji gwarancji i poręczeń. Na koniec 2025 roku pozostawiono w niej wygasłe zabezpieczenia należytego wykonania umów o wartości 1 802 004,68 zł. Jednocześnie nie ujęto ważnych gwarancji na 12 475,63 zł.
Mimo tych nieprawidłowości inwentaryzację zakończono potwierdzeniem zgodności ewidencji ze stanem faktycznym. Dokumentowały to protokół podpisany 20 lutego 2026 roku oraz jego korekta z 26 marca.
W informacji dodatkowej do bilansu kwota gwarancji i poręczeń różniła się od ewidencji o kolejne 485 990 zł. Informację skorygowano 27 maja 2026 roku.
Pracownicy tłumaczyli m.in., iż wygasłych gwarancji nie wyksięgowano z powodu braku informacji z wydziałów odpowiedzialnych za poszczególne zadania. RIO stwierdziła nierzetelność ewidencji, inwentaryzacji i sprawozdania finansowego. Wskazane kwoty opisują rozbieżności w dokumentacji – nie oznaczają, iż takie sumy zniknęły z miejskich rachunków.
Te same pieniądze wykazano dwa razy
Izba ustaliła też, iż salda dwóch rachunków bankowych ujęto jednocześnie w księgach budżetu miasta i w księgach Urzędu Miasta. Chodziło łącznie o 219 884,37 zł. Według RIO spowodowało to podwójne wykazanie wartości środków pieniężnych.
Podobny błąd dotyczył odsetek od kredytów w wysokości 167 585,31 zł, wykazanych w dwóch sprawozdaniach finansowych. Tym razem skutkiem było zawyżenie wykazanych zobowiązań.
Kwiaty i catering z publicznych pieniędzy
Kontrolerzy zakwestionowali także wydatki na kwiaty i poczęstunki. Wśród nich znalazły się:
- 1925 zł na 35 gwiazd betlejemskich dla naczelników, kierowników biur i zastępców naczelników, wręczonych przez prezydenta;
- 2400 zł na catering podczas nocy wyborczej, opisany w zleceniu jako przeznaczony dla pracowników urzędu i sztabów wyborczych;
- 2700 zł na catering podczas Dnia Pracownika Samorządowego;
- 5000 zł na catering związany ze Świętem Policji.
Urząd bronił wydatków, wskazując m.in. na służbowy charakter spotkania z wieloletnimi pracownikami oraz wspieranie współpracy z policją. RIO uznała jednak, iż opisane wydatki naruszały zasady gospodarowania środkami publicznymi. W przypadku poczęstunku na Święto Policji wskazała, iż catering dla ograniczonej grupy osób nie stanowił realizacji zadania dotyczącego bezpieczeństwa mieszkańców ani promocji gminy.
Kolejnym niepokojącym wątkiem jest fakt, iż Miasto Kalisz zapłaciło Fundacji REAKCJA 29 tysięcy złotych za organizację zimowych obozów „Wylogowani”. Regionalna Izba Obrachunkowa w Poznaniu zakwestionowała sposób przekazania tych pieniędzy. Według kontrolerów było to dofinansowanie zadania publicznego, przy którym należało zastosować procedury określone w ustawie o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie.
Ustalenia kontrolerów wymagają jasnego wyjaśnienia ze strony ratusza: kto zatwierdził taki sposób finansowania fundacji i dlaczego pominięto wymagane procedury?
RIO wskazuje odpowiedzialność prezydenta i skarbnika
Izba przypisała odpowiedzialność za nieprawidłowości pracownikom w zakresie wykonywanych czynności oraz prezydentowi i skarbnikowi z powodu nienależytego wykonywania obowiązków, w tym nadzoru.
Wystąpienie zawiera 24 główne wnioski pokontrolne. Miasto ma poinformować RIO o ich realizacji lub przyczynach niewykonania w ciągu 30 dni od otrzymania dokumentu. Do wniosków można zgłosić zastrzeżenia w terminie 14 dni od doręczenia pisma.
Dokument nie przesądza o popełnieniu przestępstwa ani o celowym działaniu urzędników. Stwierdza jednak konkretne naruszenia prawa i procedur przy zarządzaniu pieniędzmi mieszkańców. Najważniejsze pytanie brzmi teraz: jak władze Kalisza naprawią mechanizmy nadzoru, które pozwalały uznawać dotacje za rozliczone przed zakończeniem weryfikacji i wykonywać przelewy przed spełnieniem warunków umów?
PZA / za RIO
