XXXIV Kaziuki Wileńskie w Świdwinie (zachodniopomorskie)
W dwa ostatnie dni lutego (27 i 28) Świdwin po raz kolejny stał się miejscem spotkania historii, tradycji i żywej kultury Kresów Wschodnich. XXXIV Kaziuki Wileńskie, wydarzenie o ugruntowanej już renomie, przypomniały, iż pamięć o Wileńszczyźnie nie jest jedynie zapisem w książkach, ale wciąż pulsuje w muzyce, tańcu, smaku i międzyludzkich spotkaniach.
Idea świdwińskich Kaziuków Wileńskich zrodziła się w roku 1991. Działające tam wówczas w Świdwinie Towarzystwo Miłośników Wilna i Byłych Kresów Wschodnich zainicjowało jarmark kresowy zwany Kaziukami Wileńskimi, który nieprzerwanie organizowany jest do dziś corocznie w pierwszej dekadzie marca. Impreza łączy elementy artystyczne, wystawy na zamku i w innych eksponowanych miejscach. Ich celem przedsięwzięcia jest ukazanie prawdziwych kart historii Polski terenów Wileńszczyzny, zapoznanie z kulturą i dorobkiem naukowym, literackim i artystycznym mieszkańców Kresów Wschodnich, z działalnością i dorobkiem Uniwersytetu Wileńskiego i sławnych Polaków.
Patronat nad imprezą obejmuje tradycyjnie burmistrz Świdwina – Piotr Feliński, przy wydatnej pomocy i współpracy ze Starostwem Świdwińskim i starostą Mirosławem Majką. Organizatorką pierwszych edycji Kaziuków była Janina Mieczkowska-Kostulska, w kolejnych latach Anna Teresińska – prezes Towarzystwa. Aktualnie organizacją oraz koordynacją prac związanych z Kaziukami zajmują się pracownicy Świdwińskiego Ośrodka Kultury ZAMEK.
Ważnym elementem tegorocznych Kaziuków były występy dzieci i młodzieży oraz koncerty zespołów ludowych, które w niezwykle sugestywny sposób przypomniały bogactwo kultury Kresów. Szczególne miejsce w programie zajęły występy Zespołu Pieśni i Tańca „Rudomianka” z Wileńszczyzny, działającego od 1989 roku. Jest on przykładem międzypokoleniowego przekazu tradycji – pieśni i tańców, które przez lata były obecne w domach, przekazywane z ust do ust, dziś prezentowane są na scenach w kraju i za granicą. Ich obecność w Świdwinie miała wymiar symboliczny – była znakiem żywej więzi kulturowej łączącej Polaków po obu stronach granicy. Zespół został założony w 1989 roku i działa przy Wielofunkcyjnym Ośrodku Kultury w Rudominie. Zespół słynie ze swojej wieloletniej historii i tradycji, które są przekazywane z pokolenia na pokolenie.
Zespół ma niezwykle bogaty dorobek artystyczny. Zalążek repertuaru stanowią piosenki zbierane po domach, śpiewane przez dziadków i rodziców. Z biegiem lat repertuar znacznie się wzbogacił.
* * *
Kaziuki to jednak nie tylko jarmark i muzyka. W kawiarni „Czytelnik” na zamku odbyło się spotkanie autorskie z Wandą Dawlud, pisarką sięgającą w swoich powieściach do trudnych, często dramatycznych doświadczeń kresowej historii. Literatura stała się tu naturalnym dopełnieniem artystycznych prezentacji – kolejną formą opowiadania o losach ludzi i miejsc, które ukształtowały polską tożsamość. Nie zabrakło także refleksji o znaczeniu kultury i tradycji we współczesnym świecie. Mówił o tym wiceminister obrony narodowej Stanisław Wziątek. Kultura i tradycja to nasza tożsamość – powiedział minister.…Tą tożsamość wnosimy do naszej wspólnej Europy, do wspólnego europejskiego domu. To tą tożsamością, naszymi źródłami kultury musimy się ze wszystkimi innymi dzielić, bo ona ma swoje piękno i ma wyraz głębokiego patriotyzmu. Dlatego bardzo się cieszę, iż te wspaniałe tradycje Kresów mogą być także u nas tu na Pomorzu Zachodnim pielęgnowane, upowszechniane i pokazywane osobom, które dopiero teraz mogą się z nią spotkać i rozsmakować. Panie burmistrzu, przede wszystkim panu i panu staroście i wszystkim państwu, którzy wkładacie w to wielkie wydarzenie tak dużo pracy i serca bardzo serdecznie podziękować. Dla nas kooperacja z naszymi sojusznikami teraz, bo Litwa to nasz wschodni sojusznik, ma ogromne znaczenie. Wspólnie bowiem z Litwą, Łotwą i Estonią budujemy Linię Bałtycką, linię która daje nam poczucie gwarancji i bezpieczeństwa naszego kraju i wszystkich obywateli. Cieszę się także, iż realizujemy wspólnie Tarczę Wschód, która może nas od tej strony zabezpieczyć przed wszelkim złem, które jest wokół nas. Dlatego ciesząc się tradycją, ciesząc się kulturą budujmy swoje zdolności obronne i tego patriotycznego ducha. Za tego ducha patriotyzmu tu w wojskowym, lotniczym mieście Świdwin wszystkim państwu bardzo serdecznie dziękuję. Takim podkreśleniem tej naszej spójności i wspólnoty działań jest to, iż wśród nas jest dziś zespół z Wileńszczyzny na Litwie. Są to ludzie, którzy odwiedzają nas i pokazują nam swoje tańce, pieśni i swoją wileńską kulturę. Możemy poznawać się i w ten sposób budować dobro i pokój w Europie i na świecie. Witamy Was w Świdwinie i na Pomorzu Zachodnim i życzymy, abyście czuli się tutaj jak w jednym wspólnym prawdziwym europejskim domu. Głos zabrał również konsul honorowy Republiki Litewskiej w Szczecinie Wiesław Wierzchoś, który podziękował organizatorom i mieszkańcom Świdwina za konsekwentne kultywowanie tradycji polsko-litewskich. Jak podkreślił, Kaziuki Wileńskie są przykładem wydarzenia, które łączy ludzi ponad granicami i przypomina o wspólnych korzeniach.
* * *
XXXIV Kaziuki Wileńskie po raz kolejny udowodniły, iż kultura nie jest muzealnym eksponatem, ale żywą przestrzenią spotkania. W Świdwinie tradycja Kresów Wschodnich zabrzmiała donośnie – w pieśni, tańcu i rozmowie – pokazując, iż pamięć o Wileńszczyźnie wciąż pozostaje istotną częścią naszej wspólnej historii i współczesnej tożsamości. Tegoroczne Kaziuki odbyły się pod patronatem: wicemarszałka Województwa Zachodniopomorskiego – Anny Bańkowskiej i konsula Honorowego Republiki Litewskiej w Szczecinie Wiesława Wierzchosia.
Leszek Wątróbski
zdjęcia:
01, 01a. W dwa ostatnie dni lutego (27 i 28) Świdwin po raz kolejny stał się miejscem spotkania historii, tradycji i żywej kultury Kresów (fot. Leszek Wątróbski) 02. Wiceminister MON Stanisław Wziątek oraz konsul Wiesław Wierzchoś z członkami Zespołu Pieśni i Tańca „Rudomianka” (fot. Leszek Wątróbski) 03. Ważnym elementem tegorocznych Kaziuków były występy dzieci i młodzieży (fot. Leszek Wątróbski) 04. Szczególne miejsce w programie zajęły występy Zespołu Pieśni i Tańca „Rudomianka” z Wileńszczyzny (fot. Leszek Wątróbski)
oraz Wiceminister obrony narodowej Stanisław Wziątek (fot. Leszek Wątróbski)













![Wyjątkowy koncert "Dla Ciebie Polsko" w Muzeum Żołnierzy Wyklętych w Ostrołęce [WIDEO, ZDJĘCIA]](https://www.eostroleka.pl/luba/dane/pliki/zdjecia/2026/641705205_1456061616115301_2226097463849105750_n.jpg)