1 tydzień temu
Nowe przepisy o biometanie wprowadzą system aukcyjnego wsparcia dla instalacji o mocy powyżej 1 MW. Ministerstwo Energii liczy na rozwój inwestycji w biogazownie i biometanownie, a Polska Spółka Gazownictwa informuje o rosnącym zainteresowaniu przyłączeniami do sieci. Nowelizacja ustawy o odnawialnych źródłach energii ma zacząć obowiązywać w tym zakresie w lutym 2027 roku – informuje agencja Newseria Biznes.
Ustawa biometanowa, podpisana w październiku przez prezydenta Karola Nawrockiego, przewiduje nowy system wsparcia dla instalacji produkujących biometan o mocy powyżej 1 MW. Ministerstwo Energii liczy, iż nowe regulacje pobudzą inwestycje w biogaz i biometan. Do zmian przygotowują się inwestorzy oraz operatorzy systemu dystrybucyjnego.
Biogaz i biometan są wskazywane jako perspektywiczne źródła energii odnawialnej dla polskiej gospodarki i sektora komunalnego. Rozwój krajowej produkcji może również ograniczyć zależność od importu surowców energetycznych.
– Perspektywy dla rynku biometanu w Polsce są bardzo dobre, ale ryzyk jest sporo. Dzisiaj jest dla nas niezwykle istotne to, iż chcemy zmobilizować nasze spółki do inwestycji w biogaz i biometan. Tam, gdzie jest to możliwe, powinniśmy ten potencjał wykorzystać po to, żeby znosić presję cenową. To jest podstawowy kierunek, jaki wyznaczamy dla tego sektora – powiedział dziennikarzom Miłosz Motyka, minister energii, podczas konferencji „Rola PSG i INiG-PIB w procesie transformacji energetycznej Polski”.
Potencjał produkcji biometanu w Polsce sięga kilku miliardów metrów sześciennych
Według Krajowego Planu w dziedzinie Energii i Klimatu (KPEiK) techniczny potencjał produkcji biometanu z substratów odpadowych wynosi 8 mld mł rocznie. Ze względu na zróżnicowaną wielkość źródeł surowców i ich rozproszenie terytorialne potencjał wdrożeniowy oszacowano jednak na 4,7 mld mł.
Potencjał inwestycyjny w lokalizacjach, przede wszystkim gminach o największej koncentracji substratów, pozostało mniejszy. Wynosi około 3,2 mld mł.
– Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej oraz spółki Skarbu Państwa, a także spółki, w których Skarb Państwa ma udział, powinny bardzo mocno inwestować w tereny rolnicze, inwestując de facto w rozwój wsi, wspierając rozwój tego sektora poprzez budowę w sposób rozproszony, jak najbliżej miejsca produkcji. Ostatnie porozumienie podpisane pomiędzy Eneą a Krajową Grupą Spożywczą będzie pozwalało na budowę instalacji w miejscu produkcji rolnej – podkreślił minister Miłosz Motyka.
– My tę perspektywę widzimy i określamy ją w dokumentach strategicznych. Te 3–4 mld mł biometanu w naszym systemie w kolejnych latach to jest bardzo dużo – dodał.
Enea i Krajowa Grupa Spożywcza planują rozwój biometanowni
27 października Enea i Krajowa Grupa Spożywcza (KGS) zainaugurowały współpracę nad projektem dotyczącym rozwoju portfela biometanowni o łącznej mocy zainstalowanej około 60 MW.
Przedsięwzięcie zakłada przygotowanie i ocenę modelu rozwoju instalacji oraz opracowanie studiów wykonalności dla sześciu lokalizacji przy cukrowniach należących do KGS.
Znaczenie takich inwestycji wynika między innymi z możliwości zagospodarowania odpadów rolniczych, które mogą być wykorzystywane do produkcji biogazu, a następnie biometanu.
– Potencjał Polski w wytwarzaniu biometanu jest gigantyczny. Polska jest jednym z największych producentów biomasy, ale ona niestety w dużym stopniu ulega zmarnotrawieniu. Jest niska świadomość społeczna, co to jest biomasa i co można z nią zrobić. My wiemy, iż można ją zagospodarować i potem spieniężyć. To są odpady przede wszystkim z rolnictwa, a Polska jest w nim potęgą, jedną z największych w Europie. Produkujemy tyle drobiu co Francja i Niemcy razem wzięte, ogromne ilości trzody chlewnej i bydła, nie mówiąc już o produktach typowo roślinnych, typu ziemniaki, buraki, zboża, rzepak. Wykorzystujemy tylko część z tego, natomiast ogromna część z tych zasobów jest marnowana – wyjaśnił dr hab. Maciej Hodorowicz, zastępca dyrektora ds. technologii nafty i gazownictwa w Instytucie Nafty i Gazu – PIB.
Rozwój sektora może przynieść korzyści również krajowym przedsiębiorstwom uczestniczącym w budowie i obsłudze instalacji.
– Bardzo się cieszę z tego, iż Polska Spółka Gazownictwa oraz Instytut Nafty i Gazu widzą w tym potencjale szanse także na rozwój kompetencji. Co niezwykle istotne i co widzieliśmy przy oddanych kolejnych inwestycjach, udział polskich firm w całym łańcuchu dostaw, w procesie budowy, tworzenia i funkcjonowania danej biometanowni jest bardzo wysoki. Tych inwestycji będzie więcej. Rynek będzie się rozwijał, więc będzie więcej miejsc pracy. Liczymy, iż to będzie kolejny dowód na słuszność transformacji energetycznej – zaznaczył minister Motyka.
Polska Spółka Gazownictwa wydała 495 warunków przyłączenia
Polska Spółka Gazownictwa (PSG), operator systemu dystrybucyjnego gazu, odnotowała w ostatnich dwóch latach wyraźny wzrost zainteresowania przyłączaniem nowych instalacji biometanowych do sieci.
Spółka wydała 495 warunków przyłączenia. Dwie biometanownie już funkcjonują, 25 kolejnych umów jest w trakcie realizacji, a 42 znajdują się na etapie przygotowania.
– Widzimy rosnące zainteresowanie przyłączeniem do sieci nowych instalacji biometanowych. W tej chwili to jest kilkaset wydanych warunków i ponad 2 tys. podmiotów, które wyraziły swoje zainteresowanie. Osiem umów jest z terminem realizacji na przyszły rok. Mamy nadzieję, iż po stronie naszych partnerów, producentów nic się nie zmieni i te biometanownie uda nam się przyłączyć do sieci – podkreślił dr Szymon Paweł Moś, prezes Polskiej Spółki Gazownictwa.
Pod koniec września w Komorowie otwarto pierwszą w Polsce rolniczą biometanownię przyłączoną do sieci dystrybucyjnej PSG.
Spółkę Agro-Biogas założyło trzech rolników prowadzących gospodarstwa o łącznej powierzchni 450 ha i hodowlę 1,6 tys. krów mlecznych. Działalność gospodarstw zapewnia dostęp do substratów wykorzystywanych w produkcji biometanu, przede wszystkim gnojowicy i obornika.
Budowę instalacji rozpoczęto w marcu 2025 roku, a rozruch techniczny nastąpił w sierpniu 2026 roku. Inwestycję poprzedziły trzy lata przygotowań, uzgodnień i uzyskiwania pozwoleń.
Ustawa biometanowa wprowadza system aukcyjnego wsparcia
Niewielka liczba działających biometanowni wynika między innymi z braku publicznego systemu wsparcia dla produkcji biometanu. Z różnych form takiej pomocy korzysta większość technologii odnawialnych źródeł energii. Jak wskazuje prezes PSG, brak odpowiednich mechanizmów utrudniał finansowanie inwestycji wykorzystujących nowe rozwiązania.
Nowelizacja ustawy o odnawialnych źródłach energii ma usunąć tę barierę. Przewiduje system wsparcia w formie aukcji dla instalacji produkujących biometan o mocy powyżej 1 MW.
Nowe rozwiązanie ma zwiększyć przewidywalność warunków realizacji projektów i ułatwić pozyskiwanie finansowania na budowę kolejnych instalacji.
Przepisy dotyczące tego mechanizmu mają zacząć obowiązywać w lutym 2027 roku. Uruchomienie pierwszej aukcji będzie uzależnione od zgody Komisji Europejskiej w sprawie pomocy publicznej.
– Rynek na to czekał. Mam nadzieję, iż te przepisy będą działały. My po swojej stronie robimy wszystko, aby usuwać bariery, zmieniamy nasze podejście do liczenia chłonności, więc myślę, iż teraz rynek biometanowy ruszy. Na pewno potrzebne są edukacja i dialog w lokalnych społecznościach, żeby one się tego biometanu nie bały. Tu się nie ma czego bać. Biometan to jest polskie bezpieczeństwo energetyczne – podkreślił dr Szymon Paweł Moś, prezes Polskiej Spółki Gazownictwa.
Biometan może ograniczyć zależność od importu energii
Rozwój produkcji biometanu jest również elementem dywersyfikacji źródeł energii i wzmacniania bezpieczeństwa energetycznego Polski.
– Transformację należy rozumieć jako dywersyfikację źródeł energetycznych Polski. Mówiąc o biogazie czy biometanie, nie ma lepszego dla Polski źródła, które jest całkowicie niezależne od krajów, które okazują się niestabilne. Jesteśmy zależni od sytuacji w cieśninie Ormuz, od Stanów Zjednoczonych, byliśmy od Rosji. Zależy nam na tym, żeby dywersyfikować i zapewnić bezpieczeństwo energetyczne naszych obywateli – zaznaczył dr hab. Maciej Hodorowicz, zastępca dyrektora ds. technologii nafty i gazownictwa w Instytucie Nafty i Gazu – PIB.
Źródło: Newseria Biznes
