Transformacja energetyczna w Polsce 2026: inwestycje przekroczą bilion złotych i zmienią gospodarkę

1 dzień temu

Transformacja energetyczna w Polsce nabiera tempa i staje się jednym z najważniejszych procesów gospodarczych w Europie. W ciągu najbliższych 10 lat inwestycje w energetykę mogą przekroczyć bilion złotych, wpływając na bezpieczeństwo energetyczne, ceny energii oraz konkurencyjność przemysłu.

Transformacja energetyczna w Polsce fundamentem gospodarki i bezpieczeństwa

Transformacja energetyczna w Polsce to jeden z kluczowych filarów budowy odpornej gospodarki oraz realizacji celów klimatycznych. Proces ten wykracza poza sektor energetyczny, obejmując infrastrukturę, sektor finansowy, przemysł oraz rozwój technologii cyfrowych. To właśnie integracja tych obszarów decyduje dziś o efektywności i bezpieczeństwie całego systemu.

Zagadnienia te były szeroko omawiane podczas tegorocznego Polskiego Kongresu Klimatycznego oraz w raporcie „Transformacja 4.0: od diagnozy do wdrożenia”, przygotowanym przy współpracy firmy Deloitte. Publikacja stanowi kompleksową syntezę doświadczeń administracji publicznej, spółek Skarbu Państwa, sektora prywatnego oraz instytucji finansowych.

– Joanna Świerzyńska, prezeska zarządu Deloitte Polska, partnerka zarządzająca Deloitte w Polsce, krajach bałtyckich i Ukrainie: – Transformacja energetyczna wymaga współpracy wielu środowisk i połączenia różnych doświadczeń. Jednak o jej powodzeniu w największym stopniu decydują ludzie – ich kompetencje, decyzje i zdolność do działania w zmieniającym się otoczeniu. To oni wdrażają nowe rozwiązania, kształtują kierunki inwestycji i budują wartość w całym łańcuchu sektora. Coraz większego znaczenia nabiera więc rozwój kompetencji, które łączą wiedzę technologiczną, cyfrową i biznesową. Dlatego inwestycja w interdyscyplinarne kadry i ich przygotowanie do nowych wyzwań stają się najważniejszymi elementami całego procesu.

Dalsza część tekstu jest pod wywiadem z Michałem Orłowskim, Tauron Polska

Transformacja energetyczna a konkurencyjność gospodarki w Europie

Transformacja energetyczna coraz silniej wpływa na konkurencyjność gospodarki europejskiej. W warunkach dynamicznych zmian geopolitycznych oraz rosnącej presji kosztowej najważniejsze staje się pogodzenie ambitnych celów klimatycznych z dostępnością i cenami energii.

Różnice w globalnych inwestycjach w odnawialne źródła energii (OZE) pozostają znaczące – Chiny przeznaczają na ten cel ponad 600 mld dolarów, Stany Zjednoczone ponad 300 mld, podczas gdy Europa około 386 mld dolarów. W efekcie zmienia się dynamika rozwoju technologii oraz możliwości budowy zaplecza przemysłowego.

Piotr Hałoń, Partner Associate, lider Grupy Energy, Resources & Industrials Deloitte: – Dziś w Europie widać wyraźne przesunięcie akcentu z samej zielonej transformacji w kierunku czystej transformacji przemysłowej. Jest to zmiana podejścia, która wynika m.in. z realiów gospodarczych i rosnącej presji konkurencyjnej. Z jednej strony mamy wyższe koszty operacyjne, w tym energii, wynoszące 30-35 proc. więcej niż w innych regionach świata. Z drugiej jednak ponad 80 proc. przedsiębiorstw zwiększyło inwestycje w energetykę niskoemisyjną, a dwie trzecie firm deklaruje osiągnięcie celu Net Zero do 2040 roku. W tej sytuacji wyzwaniem staje się znalezienie sposobu, by przełożyć ambicje klimatyczne na trwałą konkurencyjność europejskiej gospodarki.

Zmienia się również model funkcjonowania rynku energii. Coraz większą rolę odgrywa elastyczność systemu, integracja sektorów oraz rozwój magazynowania energii, które stabilizują ceny energii i ograniczają ryzyko wahań. W okresie przejściowym istotne pozostaje utrzymanie stabilnych źródeł mocy, natomiast w dłuższej perspektywie o przewagach konkurencyjnych decydować będą inwestycje w energetykę jądrową, wodór oraz technologie wychwytu emisji.

Cyfryzacja energetyki i cyberbezpieczeństwo infrastruktury krytycznej

Rosnąca złożoność systemu energetycznego sprawia, iż cyfryzacja staje się jednym z najważniejszych elementów transformacji energetycznej. Nowoczesne technologie wspierają zarządzanie siecią, poprawiają efektywność operacyjną oraz wzmacniają bezpieczeństwo energetyczne państwa.

W 2025 roku w Polsce odnotowano aż 260 tys. cyberincydentów, podczas gdy rok wcześniej było ich około 120 tys. Skala zagrożeń pokazuje, jak istotne jest zabezpieczenie infrastruktury krytycznej oraz rozwój kompetencji w obszarze cyberbezpieczeństwa.

Krzysztof Witczak, partner ds. rozwoju biznesu SAP, Deloitte: – Jednym z największych błędów w podejściu do cyberbezpieczeństwa jest działanie post factum, czyli reagowanie dopiero wtedy, gdy incydent już wystąpi. W praktyce oznacza to brak przygotowania na scenariusze, które są nie tylko możliwe, ale w obecnych realiach wręcz nieuniknione. Wiele incydentów zaczyna się od najsłabszych punktów systemu, takich jak urządzenia końcowe czy sterowniki PLC, a powodzenie ataków bardzo często wynika z błędów ludzkich. Bezpieczeństwo jest w dużej mierze kwestią kompetencji i świadomości pracowników. W przypadku infrastruktury krytycznej, jak energetyka i ciepłownictwo błędy są wyjątkowo dotkliwe. Dlatego znacznie lepiej jest inwestować w edukację i podejście wyprzedzające, które pozwala ograniczać ryzyka, zanim się zmaterializują.

Cyfryzacja odgrywa również kluczową rolę w ocenie opłacalności inwestycji. Wysokiej jakości dane pozwalają lepiej zarządzać ryzykiem, wspierają decyzje inwestorów oraz ułatwiają dostęp do finansowania projektów energetycznych.

Regulacje i finansowanie transformacji energetycznej w Polsce i UE

Transformacja energetyczna w Polsce i Europie odbywa się w dynamicznie zmieniającym się otoczeniu regulacyjnym. W ostatnich latach wdrażane są rozwiązania mające przyspieszyć rozwój odnawialnych źródeł energii oraz infrastruktury energetycznej, w tym uproszczenie procedur administracyjnych i przyłączeniowych.

Jednocześnie zmiany w regulacjach, w tym w ramach pakietu Omnibus, ograniczyły zakres obowiązkowego raportowania, co wpływa na strategie przedsiębiorstw i ich podejście do inwestycji.

Julia Patorska, partnerka, CE Sustainability & Climate Leader Deloitte: – Mamy dziś do czynienia z sytuacją, w której zmiany regulacyjne zachodzą bardzo szybko, a przy tym nakładają się na niestabilne otoczenie geopolityczne. Kilka tygodni temu zmiany w pakiecie Omnibus istotnie ograniczyły zakres obowiązkowego raportowania, co przełoży się na wyraźne zróżnicowanie postaw firm. W praktyce wyłonią się grupy: organizacje, które przez cały czas raportują i rozwijają swoje podejście, firmy dostrzegające w tym wartość biznesową oraz te, które wraz ze zmianą regulacji ograniczają działania. To, jak firmy podejdą do tego zagadnienia, zależy od ich strategii i dojrzałości. Przy czym warto podkreślić, iż regulacje z założenia nie są narzędziem wspierania biznesu – raczej wyznaczają one ramy funkcjonowania rynku, chronią środowisko i ograniczają asymetrię informacji, są narzędziem do osiągania określonych celów gospodarczych i społecznych.

W praktyce oznacza to, iż zgodność z unijną taksonomią oraz spełnienie wymagań środowiskowych stają się najważniejsze dla dostępu do kapitału. W wielu sektorach brak spełnienia tych kryteriów już na etapie planowania inwestycji może znacząco ograniczyć możliwości finansowania.

Transformacja energetyczna w Polsce wchodzi w decydującą fazę

Polska znajduje się dziś w przełomowym momencie transformacji energetycznej. Skala inwestycji, rozwój technologii oraz tempo zmian regulacyjnych będą determinować przyszłość całej gospodarki.

Kluczowym wyzwaniem pozostaje znalezienie równowagi między ambitnymi celami klimatycznymi a kosztami energii oraz utrzymaniem konkurencyjności przemysłu. To właśnie od tych decyzji zależy bezpieczeństwo energetyczne kraju i jego pozycja gospodarcza w nadchodzących dekadach.

Źródło: Deloitte Polska