Seniorzy rezygnują z 13. i 14. emerytury. Wiemy, co mogą dostać w zamian

Osiągają wiek emerytalny, ale nie składają wniosku o wypłatę emerytury. Tym samym nie otrzymują również dodatkowych świadczeń, na które czekają miliony innych seniorów. Dla części pracujących Polaków po 60. i 65. roku życia taka decyzja może jednak oznaczać konkretną korzyść. Chodzi o ulgę dla pracujących seniorów, dzięki której można zwolnić z PIT przychody do 85 528 zł rocznie.

Fot. Shutterstock / Warszawa w Pigułce

To rozwiązanie ma jednak kilka warunków i nie każdemu będzie się opłacało. Co więcej, określenie „rezygnacja z trzynastki i czternastki” jest pewnym uproszczeniem. Senior nie składa osobnego oświadczenia, iż nie chce dodatkowych emerytur. Po prostu nie pobiera emerytury, mimo iż osiągnął już wymagany wiek, i przez cały czas pracuje. Wtedy, po spełnieniu pozostałych warunków, może korzystać ze specjalnego zwolnienia podatkowego. :contentReference[oaicite:0]{index=0}

60 lat dla kobiet, 65 lat dla mężczyzn. Wtedy pojawia się wybór

Prawo do ulgi dla pracujących seniorów przysługuje kobietom po ukończeniu 60 lat oraz mężczyznom po ukończeniu 65 lat.

Samo osiągnięcie tego wieku nie wystarczy. Podatnik musi przez cały czas uzyskiwać określone przychody z aktywności zawodowej i podlegać z tego tytułu ubezpieczeniom społecznym.

Najważniejszy warunek jest jednak inny: senior nie może pobierać emerytury lub innych wskazanych w przepisach świadczeń, mimo iż nabył już do nich uprawnienia. Takie zasady potwierdza Ministerstwo Finansów w aktualnej informacji dotyczącej ulgi. :contentReference[oaicite:1]{index=1}

W zamian choćby 85 528 zł przychodu bez PIT

To właśnie tutaj pojawia się najważniejsza korzyść.

Ulga dla pracujących seniorów pozwala zwolnić z podatku przychody do 85 528 zł w ciągu roku. Nie oznacza to oczywiście, iż państwo wypłaci seniorowi 85 tys. zł. Jest to limit przychodów objętych zwolnieniem z podatku dochodowego. :contentReference[oaicite:2]{index=2}

W praktyce korzyść zależy więc od wysokości wynagrodzenia, sposobu zatrudnienia oraz całej sytuacji podatkowej konkretnej osoby.

Im wyższe przychody objęte ulgą, tym większa może być oszczędność na PIT, aż do wykorzystania ustawowego limitu.

Nie tylko umowa o pracę

Preferencja nie jest przeznaczona wyłącznie dla seniorów zatrudnionych na etacie.

Ministerstwo Finansów wskazuje, iż zwolnieniem mogą zostać objęte między innymi przychody z umowy o pracę, określonych umów zlecenia oraz działalności gospodarczej.

W przypadku przedsiębiorców ulga może obejmować działalność opodatkowaną według skali podatkowej, podatkiem liniowym, IP Box oraz ryczałtem od przychodów ewidencjonowanych. Konieczne pozostaje jednak spełnienie warunku dotyczącego podlegania ubezpieczeniom społecznym. :contentReference[oaicite:3]{index=3}

Senior nie dostaje emerytury. Nie dostanie też trzynastki

Decyzja ma swoją cenę. Osoba, która nie uruchamia wypłaty emerytury, nie otrzymuje comiesięcznego świadczenia.

Nie korzysta również z dodatkowych rocznych świadczeń związanych z pobieraniem emerytury.

W 2026 roku najniższa emerytura od 1 marca wynosi 1978,49 zł brutto miesięcznie. Ta kwota ma znaczenie także dla dodatkowych świadczeń emerytalnych. :contentReference[oaicite:4]{index=4}

Dlatego decyzji nie można sprowadzać wyłącznie do prostego porównania wysokości ulgi podatkowej z trzynastą i czternastą emeryturą. Senior rezygnuje czasowo przede wszystkim z pobierania zwykłej miesięcznej emerytury.

Czternasta emerytura ma dodatkowe ograniczenia

W przypadku czternastki rachunek pozostało bardziej indywidualny, ponieważ nie każdy emeryt otrzymuje ją w pełnej wysokości.

Mechanizm tego świadczenia przewiduje próg dochodowy oraz zasadę „złotówka za złotówkę”. W 2025 roku pełna czternastka przysługiwała osobom ze świadczeniem do 2900 zł brutto. Po przekroczeniu tego poziomu dodatkowa wypłata była odpowiednio zmniejszana. :contentReference[oaicite:5]{index=5}

Dlatego osoba z wysoką przyszłą emeryturą może mieć zupełnie inny rachunek ekonomiczny niż pracownik, którego świadczenie będzie niewielkie.

Jest jeszcze drugi powód odkładania emerytury

PIT-0 nie jest jedynym argumentem przemawiającym za dalszą pracą.

Jeżeli pracownik pozostaje aktywny zawodowo i przez cały czas opłacane są za niego składki, powiększa kapitał służący później do obliczenia emerytury. Jednocześnie późniejsze przejście na świadczenie oznacza, iż zgromadzony kapitał jest dzielony przez krótsze prognozowane dalsze trwanie życia.

Odroczenie momentu rozpoczęcia pobierania emerytury może więc skutkować wyższym świadczeniem w przyszłości.

To właśnie połączenie dalszych zarobków, preferencji podatkowej oraz możliwości podwyższenia przyszłej emerytury może powodować, iż część osób nie spieszy się ze składaniem wniosku do ZUS.

To nie jest decyzja dobra dla wszystkich

Nie należy jednak wyciągać wniosku, iż każdy 60-letni pracownik albo 65-letnia pracownica powinien natychmiast odłożyć przejście na emeryturę.

Rachunek zależy od wielu elementów: wysokości przyszłego świadczenia, zarobków, formy zatrudnienia, możliwości dalszej pracy oraz tego, jak długo dana osoba zamierza pozostać aktywna zawodowo.

Trzeba również pamiętać o podstawowej różnicy. Ulga PIT oznacza oszczędność na podatku. Emerytura jest natomiast realnym świadczeniem wypłacanym każdego miesiąca.

Jeżeli przykładowo komuś przysługiwałaby emerytura wynosząca kilka tysięcy złotych miesięcznie, roczna suma świadczeń, których czasowo nie pobierze, może być znacznie większa od samej korzyści wynikającej z PIT-0.

85 528 zł to nie kwota, którą senior dostanie do ręki

To jeden z najważniejszych punktów przy analizowaniu tej preferencji.

Limit 85 528 zł dotyczy przychodów zwolnionych z PIT, a nie wartości samej ulgi. Realna oszczędność podatkowa stanowi tylko część tej kwoty.

Dlatego hasło, iż senior „dostaje 85 tys. zł zamiast trzynastki i czternastki”, byłoby nieprawdziwe.

Ministerstwo Finansów wskazuje ponadto, iż 85 528 zł jest wspólnym limitem dla kilku zwolnień, między innymi ulgi dla pracujących seniorów, ulgi dla rodzin 4+ i ulgi na powrót. Nie można więc wielokrotnie wykorzystać pełnego limitu w ramach każdej z nich. :contentReference[oaicite:6]{index=6}

Można złożyć oświadczenie pracodawcy

Senior spełniający warunki preferencji może poinformować płatnika, na przykład swojego pracodawcę, iż chce korzystać ze zwolnienia.

Ministerstwo Finansów opublikowało choćby przykładowy wzór takiego oświadczenia. Dotyczy ono potwierdzenia spełnienia warunków ulgi określonej w art. 21 ust. 1 pkt 154 ustawy o PIT. :contentReference[oaicite:7]{index=7}

Dzięki temu preferencja może być uwzględniana już przy rozliczaniu wynagrodzenia, zamiast dopiero przy rocznym zeznaniu podatkowym.

Warszawa: wysokie wynagrodzenie może zmienić kalkulację

Mechanizm może być szczególnie interesujący dla osób pracujących w Warszawie i innych dużych miastach, gdzie wynagrodzenia w wielu branżach pozwalają stosunkowo gwałtownie wykorzystać znaczną część limitu zwolnienia.

Jednocześnie właśnie przy wyższych zarobkach trzeba dokładnie policzyć, ile wynosi faktyczna oszczędność podatkowa i zestawić ją z emeryturą, której senior przez ten czas nie otrzyma.

Nie ma więc jednej granicy wynagrodzenia, od której dalsza praca zawsze staje się bardziej opłacalna od przejścia na emeryturę.

Podstawa prawna

Ulga dla pracujących seniorów została uregulowana w art. 21 ust. 1 pkt 154 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.

Aktualne wyjaśnienia Ministerstwa Finansów potwierdzają limit zwolnienia wynoszący 85 528 zł rocznie, wymagany wiek 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn oraz warunek niepobierania wskazanych świadczeń emerytalnych i rentowych. :contentReference[oaicite:8]{index=8}

Co to oznacza dla Ciebie?

Jeżeli właśnie osiągasz wiek emerytalny i przez cały czas pracujesz, nie zakładaj automatycznie, iż musisz natychmiast składać wniosek o emeryturę. Masz możliwość sprawdzenia drugiego scenariusza: dalszej pracy bez pobierania świadczenia i korzystania z ulgi dla pracujących seniorów.

Policz jednak wszystko, a nie tylko wartość trzynastki i czternastki. Porównaj 12 miesięcznych emerytur, potencjalne dodatkowe świadczenia, oszczędność wynikającą z PIT-0 oraz wpływ dalszej pracy na wysokość przyszłej emerytury.

Pamiętaj też, iż 85 528 zł nie jest dodatkową wypłatą od państwa. To maksymalna kwota przychodów, która może zostać objęta zwolnieniem z PIT po spełnieniu warunków. :contentReference[oaicite:9]{index=9}

Najważniejsze jest więc to, iż senior nie „zamienia” trzynastej i czternastej emerytury na PIT-0. Podejmuje znacznie szerszą decyzję: odkłada pobieranie całej emerytury, przez cały czas pracuje, może korzystać ze zwolnienia podatkowego i jednocześnie budować podstawę przyszłego świadczenia.

Dopiero policzenie tych wszystkich elementów pokaże, który wariant pozostawi więcej pieniędzy w portfelu konkretnej osoby.