Rząd uruchomi Ogólnopolską Platformę Egzekucyjną. Twój dług namierzą bez wyroku sądu

Rząd przyjął przepisy tworzące Ogólnopolską Platformę Egzekucyjną. System ma zdigitalizować i przyspieszyć ściąganie długów przez państwo – od zaległych podatków, przez mandaty, aż po nieopłacone składki ZUS. Co istotne, do uruchomienia egzekucji nie jest potrzebny wyrok sądowy. I nigdy nie był.

Fot. Warszawa w Pigułce

Rada Ministrów dała zielone światło – co dokładnie przyjęto

24 lutego 2026 r. Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. To przepisy, które tworzą ramy prawne dla uruchomienia Ogólnopolskiej Platformy Egzekucyjnej – konkretnie Portalu eLicytacje KAS, prowadzonego przez Krajową Administrację Skarbową.

Portal ma być miejscem, gdzie trafią ogłoszenia o wszystkich sprzedażach dokonywanych przez naczelników urzędów skarbowych. Ruchomości, samochody, nieruchomości – wszystko w jednym miejscu, dostępne online. Ministerstwo Finansów podkreśla, iż dzięki temu licytacje będą transparentne, a zmowy uczestników – trudniejsze do przeprowadzenia.

Nowe przepisy wejdą w życie 14 dni od ogłoszenia w Dzienniku Ustaw. Uruchomienie produkcyjne Portalu eLicytacje KAS zaplanowano na 30 czerwca 2026 r.

Nie potrzebujesz wyroku sądu – to nie jest nowe, ale mało kto o tym wie

Tutaj leży największe nieporozumienie, które może kosztować wielu ludzi nerwami i pieniędzmi. Egzekucja administracyjna nigdy nie wymagała wyroku sądowego. Wystarczy tytuł wykonawczy wystawiony przez wierzyciela – czyli przez sam urząd skarbowy, ZUS, gminę czy starostwo.

Zgodnie z ustawą z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz.U. 1966 nr 24 poz. 151 z późn. zm.) organy administracji mogą przymusowo ściągać podatki, grzywny, kary administracyjne i inne należności publicznoprawne bez angażowania sądu. Urząd wystawia tytuł wykonawczy, kieruje go do organu egzekucyjnego i – formalnie – może zająć konto, wynagrodzenie lub majątek.

Dotąd barierą było tempo: papierowa dokumentacja, błędy w pismach, opóźnienia w przesyłaniu tytułów między instytucjami. OPE ma to zmienić. Przepływ informacji o długach między organami stanie się natychmiastowy, a cały proces – zautomatyzowany.

Samochód, meble, mieszkanie – co trafi na cyfrową licytację

Portal eLicytacje KAS to ostatni etap egzekucji – ten, w którym zajęty majątek dłużnika trafia na sprzedaż. Do tej pory licytacje odbywały się stacjonarnie, co ograniczało liczbę chętnych i często zaniżało ceny uzyskiwane za sprzedawane przedmioty.

Po uruchomieniu portalu każdy – bez logowania – będzie mógł przeglądać oferty i śledzić licytacje w czasie rzeczywistym. Aby wziąć udział w przetargu, trzeba założyć konto i potwierdzić tożsamość przez login.gov.pl. Ministerstwo liczy, iż większa transparentność i szerszy dostęp podniosą ceny uzyskiwane za zajęty majątek – co w teorii leży w interesie zarówno państwa, jak i dłużnika (nadwyżka ponad dług wraca do zobowiązanego).

Dług widoczny w e-Urzędzie Skarbowym – razem z kosztami egzekucji

OPE ma zostać zintegrowana z serwisem e-Urząd Skarbowy. Oznacza to, iż po zalogowaniu każdy obywatel znajdzie tam kompletną informację o swoich zaległościach administracyjnych – łącznie z kosztami już uruchomionej egzekucji. System ma też obsługiwać spłatę przez BLIK lub kartę płatniczą, co skróci czas między identyfikacją długu a jego uregulowaniem.

To ważna zmiana z perspektywy dłużnika, bo koszty egzekucji potrafią rosnąć szybko. Do samej zaległości dochodzą odsetki, opłata manipulacyjna oraz koszty zajęcia – nierzadko łącznie kilkaset złotych do kilku tysięcy przy większych długach. Im szybciej zobowiązany zobaczy, co się dzieje z jego sprawą, tym większa szansa na uniknięcie eskalacji.

Mandat, niedopłata podatku, zaległy czynsz – kto powinien się pilnować

Egzekucja administracyjna obejmuje szeroki katalog należności. Zagrożone są osoby z:

• zaległościami podatkowymi – niedopłata PIT po rozliczeniu rocznym, zaległy VAT, podatek od nieruchomości nieopłacony gminie;
• nieopłaconymi mandatami – zarówno drogowymi, jak i wystawianymi przez inspekcje (SANEPID, nadzór budowlany, inspekcja pracy);
• zaległymi składkami ZUS – dotyczy zwłaszcza osób prowadzących lub prowadzących wcześniej działalność gospodarczą;
• opłatami za odpady komunalne – gminy mają uprawnienia egzekucyjne i coraz częściej z nich korzystają;
• grzywnami i karami administracyjnymi – od kar za naruszenie przepisów budowlanych po sankcje Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów.

Wierzycielem może być urząd skarbowy, ZUS, gmina, starostwo, a choćby Inspekcja Transportu Drogowego. Każdy z tych podmiotów może samodzielnie wystawić tytuł wykonawczy i skierować sprawę do egzekucji – bez udziału sądu.

Kiedy system zacznie działać i co grozi za zwłokę

Projekt ustawy jest już po przyjęciu przez rząd i trafi do Sejmu. Przepisy wejdą w życie 14 dni po ogłoszeniu w Dzienniku Ustaw. Produkcyjne uruchomienie Portalu eLicytacje KAS planowane jest na 30 czerwca 2026 r.

Warto pamiętać, iż egzekucja administracyjna ma też konsekwencje dla biegu terminu przedawnienia zobowiązania. Zastosowanie środka egzekucyjnego, o którym podatnik zostaje powiadomiony, przerywa bieg terminu przedawnienia – czyli zegar pięcioletniego przedawnienia zobowiązania podatkowego resetuje się do zera. Każde nowe zajęcie to nowy bieg przedawnienia.

Sprawdź swoje zaległości, zanim zrobi to system

Jeśli masz jakiekolwiek nierozliczone zobowiązania wobec państwa lub samorządu – podatek, mandat, składkę ZUS – warto sprawdzić ich status, zanim platforma zrobi to za Ciebie.

• Zaloguj się do e-Urzędu Skarbowego na podatki.gov.pl i sprawdź, czy nie masz żadnych zaległości. Przy mandatach drogowych stan spraw możesz weryfikować przez system CEPiK lub bezpośrednio w wydziale komunikacji.
• Nie ignoruj upomnień – zanim organ egzekucyjny wkroczy, musisz dostać pisemne upomnienie z wezwaniem do zapłaty i 7-dniowym terminem na reakcję. To ostatni moment, by uregulować dług bez dodatkowych kosztów egzekucji.
• Jeśli nie zgadzasz się z należnością, masz 7 dni od doręczenia odpisu tytułu wykonawczego na złożenie zarzutów. Wniesienie zarzutów zawiesza postępowanie egzekucyjne do czasu ich rozpatrzenia.

Cyfryzacja systemu nie zmienia zasad – zmienia tylko to, iż żadna zaległość nie będzie mogła się już „zgubić” w papierowym obiegu. Dla tych, którzy mają czyste konto, to żaden problem. Dla tych, którzy liczyli na opieszałość urzędów – sytuacja właśnie się zmieniła.