Plan ogólny Miasta i Gminy Wieluń unieważniony. Co teraz?

Wojewoda Łódzki Dorota Ryl po raz drugi miała zastrzeżenia co do planu ogólnego Miasta i Gminy Wieluń. Po problemach z uchwałą przyjętą przez Radę Gminy w Wieluniu w maju, temat wrócił na lipcowych obradach. Jednak 19 sierpnia wojewoda stwierdziła nieważność kolejnej uchwały w sprawie planu ogólnego Miasta i Gminy Wieluń.

Uchwalenie planu ogólnego do końca sierpnia powoduje to, iż gminy mogą wystąpić o zwrot środków z KPO, które były przeznaczone na uchwalenie planu ogólnego. Dlatego ten termin jest ważny. Prosiliśmy w maju – była długa dyskusja, iż plan jest niedoskonały, ma dużo uchybień. Pan burmistrz z panią projektant zapewniali, iż jest wszystko w porządku. Sama podnosiłam tę kwestię, żeby przenieść uchwalenie planu, dopracujmy go, żebyśmy wszyscy byli pewni nad czym głosujemy. Tak się nie stało. Plan ogólny został większością głosów przyjęty. Wojewoda wszczął postępowanie nadzorcze. Plan ogólny został uchylony. I po raz kolejny plan ogólny wrócił na sesję w lipcu. Zwracałam uwagę na to, iż być może poprawiamy w pośpiechu tylko niektóre drobne rzeczy, radni podnosili głosy, iż mają pewne wątpliwości, co do innych zapisów, burmistrz zapewniał, iż wszystko jest zrobione w 100% super. Wojewoda ponownie wszczął postępowanie nadzorcze. – mówiła Justyna Godszling-Graczyk, przewodnicząca rady.

Dziś już wiemy, iż również druga uchwała dotycząca planu ogólnego została uchylona przez wojewodę. Burmistrz Paweł Okrasa zapowiadał na naszej antenie, iż jeżeli do tego dojdzie, sprawa trafi do Sądu Wojewódzkiego:

W pierwszym uchylonym planie wszystkie te kwestie poruszone przez Urząd Wojewódzki naprawiliśmy. Dalej boimy się, podejrzewamy, iż plan będzie uchylony przez wojewodę. jeżeli tak się stanie, nie wykluczam, iż będziemy odwoływać się do Sądu Wojewódzkiego, żeby rozstrzygnął jaka jest sytuacja. Naszym zdaniem i zdaniem pani projektant, która ma wieloletnie doświadczenie w uchwalaniu planów miejscowych, nie ma tutaj podstaw, aby ten plan uchylić.

Wojewoda w rozstrzygnięciu nadzorczym z 19 sierpnia wytyka burmistrzowi łamanie zasad demokracji i naruszenie praw mieszkańców poprzez zaniechanie konsultacji społecznych podczas uchwalania planu ogólnego.

W ocenie organu nadzoru wprowadzenie powyższych zmian, choć w wyniku prawidłowo przyjętego działania naprawczego celem dostosowania aktu planistycznego do obowiązujących przepisów prawa, bez ponownego przeprowadzenia konsultacji społecznych narusza tryb sporządzania aktu planistycznego w sposób istotny (art. 13i ust. 3 pkt 8 i 9 upzp). Wprowadzenie nowych ustaleń bez wiedzy lokalnej społeczności pozbawia ich możliwości zapoznania się z innym projektem planu ogólnego, niż był przedstawiony przed wydanym rozstrzygnięciem nadzorczym, co stoi w sprzeczności z konstytucyjną zasadą demokratycznego państwa prawnego oraz zasadą zaufania obywatela do organów władzy publicznej. Sądy administracyjne konsekwentnie przyjmują, iż uniemożliwienie mieszkańcom realnego wypowiedzenia się co do ostatecznego kształtu projektu, skutkuje istotnym naruszeniem prawa i stwierdzeniem nieważności aktu, np. wyrok NSA w Warszawie z 2 października 2012 r., sygn. akt II OSK 1426/12; wyrok WSA w Warszawie z 13 marca 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 2231/23. Ingerencja organu nadzoru (wojewody) obligowała Burmistrza do ponownego otwarcia etapu konsultacji społecznych dla zmienionych fragmentów, a nie do arbitralnego narzucenia nowych parametrów bezpośrednio pod głosowanie rady.

– czytamy w rozstrzygnięciu nadzorczym.

Do 31 sierpnia samorządy mają czas na przyjęcie w formie uchwał rad gmin lub rad miast planów ogólnych. Według danych Ministerstwa Rozwoju i Technologii na początku sierpnia plany ogólne uchwaliło około 19% samorządów w Polsce. Istnieje zatem realna obawa, iż w wielu miejscach pojawi się planistyczny paraliż, a pieniędzy wydanych na uchwalenie planów ogólnych nie uda się odzyskać. W przypadku gminy Wieluń koszty wynoszą ponad 319 tys. zł.