Odpady w służbie energetyki – nowoczesne podejście do zagospodarowania
Podczas VII Forum Energia-Efekt-Środowisko eksperci, samorządowcy i przedstawiciele branży komunalnej dyskutowali o roli termicznego przekształcania odpadów w transformacji energetycznej kraju. W centrum uwagi znalazły się instalacje, które pozwalają nie tylko zagospodarować odpady, których nie da się efektywnie przetworzyć lub zrecyklingować, ale także odzyskiwać z nich energię, wspierając bezpieczeństwo energetyczne oraz realizację celów środowiskowych.
Gospodarka odpadami jest dziś znacznie większym zagadnieniem niż samo zapewnienie ich odbioru i zagospodarowania. To obszar, w którym spotykają się cele środowiskowe, potrzeby energetyczne, rozwój technologii, odpowiedzialność samorządów i przedsiębiorców oraz codzienne interesy mieszkańców
– podkreśliła Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW).
Termiczne przekształcanie odpadów – potencjał i wyzwania
Powinniśmy rozwijać instalacje o łącznej przepustowości około 4 mln ton odpadów rocznie, co pozwoliłoby zaoszczędzić blisko 2 mln ton węgla. W dojrzałych systemach energetycznych odzysk energii z odpadów może odgrywać istotną rolę w odchodzeniu od paliw kopalnych i transformacji ciepłownictwa
– zaznaczył Paweł Augustyn, zastępca prezesa zarządu NFOŚiGW. Wskazał również, iż Fundusz zamierza wspierać inwestycje umożliwiające produkcję ciepła na korzystnych warunkach, przynosząc korzyści zarówno ciepłownictwu komunalnemu, jak i przemysłowemu.
Korzyści ekonomiczne i środowiskowe
Przykład gdańskiego Portu Czystej Energii pokazał, iż termiczne przekształcanie odpadów może znacząco ograniczać emisję metanu i gazów cieplarnianych. Według danych zaprezentowanych podczas Forum, oszczędności w systemie gospodarki odpadami w Gdańsku przekraczają w tym roku 80 mln zł, a regionalny charakter inwestycji przynosi korzyści nie tylko miastu, ale także okolicznym gminom.
Szacuje się, iż spalanie ok. 5 mln ton odpadów mogłoby pokryć choćby 9% zapotrzebowania sieci ciepłowniczych na ciepło. Pełne wykorzystanie tego potencjału wymaga jednak odpowiednich regulacji, stabilności inwestycyjnej i jasnego określenia miejsca instalacji w systemie handlu emisjami CO2 (EU ETS).
Systemowe bariery i potrzeba wsparcia
Uczestnicy debaty zwracali uwagę na długotrwałe procedury administracyjne oraz konieczność lepszego zagospodarowania odpadów, które w tej chwili są eksportowane. Wskazywano także na znaczenie selektywnej zbiórki i racjonalnego projektowania systemu gospodarki odpadami, a także na wyzwania stojące przed mniejszymi miejscowościami, które wymagają wsparcia w realizacji inwestycji.
Biogaz i lokalna transformacja
Uzupełnieniem systemu są instalacje biogazowe, które pozwalają zagospodarować frakcję biodegradowalną odpadów i produkować energię odnawialną, wspierając lokalne systemy energetyczne.
Rola NFOŚiGW w zielonej transformacji
NFOŚiGW podkreśla swoje zaangażowanie w rozwój nowoczesnej gospodarki odpadami i transformacji energetycznej, wspierając inwestycje, które przynoszą wymierne korzyści środowiskowe oraz wzmacniają bezpieczeństwo energetyczne kraju. najważniejsze będzie dalsze planowanie i integracja nowych instalacji z lokalnymi systemami ciepłowniczymi oraz zapewnienie stabilnych warunków dla inwestorów.
Kolejna edycja Forum Energia-Efekt-Środowisko zaplanowana jest na 25 listopada 2026 r. i poświęcona zostanie Funduszom Europejskim.
Źródło: PAP Media Room Energetyka
