Koniec z rekordowymi marżami koncernów? Pałac Prezydencki przedstawia plan na tańsze paliwo

17 września 2026 roku przedstawiciele Kancelarii Prezydenta Karola Nawrockiego zaprezentowali założenia nowej inicjatywy ustawodawczej „Paliwo Kosztuje Normalnie”. Projekt ma na celu wywarcie presji na spadek cen na stacjach benzynowych, ukrócenie nadzwyczajnych zysków koncernów paliwowych oraz ograniczenie presji inflacyjnej.

Podczas konferencji prasowej Szef Gabinetu Prezydenta Paweł Szefernaker, minister Karol Rabenda oraz doradca Prezydenta Leszek Skiba przedstawili szczegóły projektu i odnieśli się do aktualnej sytuacji rynkowej oraz polityki rządu.

Krytyka obietnic rządowych i nadmiernych dochodów budżetu

Paweł Szefernaker przypomniał zapowiedzi premiera Donalda Tuska dotyczące obniżenia cen paliw do poziomu 5,19 zł za litr, wskazując, iż obecne ceny na stacjach drastycznie odbiegają od tych deklaracji. Odniósł się również krytycznie do nowo proponowanych przez rząd rozwiązań prawnych, zarzucając im niekonstytucyjność oraz wprowadzanie dodatkowych obciążeń fiskalnych zamiast realnej ochrony konsumentów.

Szef Gabinetu Prezydenta zwrócił uwagę na wysokie dochody, jakie budżet państwa oraz koncerny naftowe czerpią z utrzymywania wysokich cen paliw:

• Przy rocznej sprzedaży na poziomie 32 miliardów litrów paliwa w Polsce, dodatkowe zyski budżetu z tytułu podatku VAT wynoszą około 10 miliardów złotych.
• Rządowy program tarczy „CPN” (Ceny Paliw Niżej) pochłonął dotychczas około 4,8 miliarda złotych, co oznacza, iż w budżecie państwa pozostało jeszcze ponad 5 miliardów złotych pochodzących z kieszeni kierowców.
• Program rządowy nie funkcjonował w okresie wakacyjnym, kiedy zużycie paliwa w związku z wyjazdami Polaków było najwyższe.

Trzy filary prezydenckiego projektu

W odpowiedzi na działania rządu, Prezydent Karol Nawrocki przygotował własną inicjatywę ustawodawczą. Projekt „Paliwo Kosztuje Normalnie” opiera się na trzech głównych założeniach:

1. Zwolnienie z podatku detalicznego – całkowite zwolnienie sprzedaży detalicznej paliw z podatku od sprzedaży detalicznej obowiązujące do 31 marca 2027 roku.
2. Elastyczność akcyzowa – przywrócenie ministrowi finansów możliwości elastycznego obniżania stawek podatku akcyzowego.
3. Ustawowy limit marż – bezpośrednie zamrożenie i wprowadzenie limitu na marże rafineryjne, importowe oraz hurtowe.

Mechanizm wysokich cen: Marże Orlenu a prywatyzacja PGZ

Z analizy przedstawionej przez doradcę Prezydenta, Leszka Skibę, wynika, iż światowe ceny ropy naftowej w przeliczeniu na złote powróciły do poziomów z lutego 2022 roku. Mimo to ceny na stacjach pozostają wysokie z powodu nadzwyczajnych marż dyktowanych przez koncern Orlen.

Według doradcy Prezydenta, utrzymywanie wysokich marż jest powiązane z planami budżetowymi rządu dotyczącymi transakcji w sektorze zbrojeniowym:

• Projekt budżetu państwa zakłada pozyskanie 38 miliardów złotych z tytułu prywatyzacji Polskiej Grupy Zbrojeniowej (PGZ), a głównym podmiotem finansującym ten wykup ma być Orlen.
• Z uzyskanej kwoty 15 miliardów złotych (40%) ma trafić do Funduszu Rezerwy Demograficznej, natomiast pozostałe prawie 23 miliardy złotych zasilą plan przychodów i rozchodów budżetu państwa.
• W ocenie Leszka Skiby Orlen gromadzi środki na zakup PGZ poprzez sztuczne zawyżanie marż na litrze paliwa sprzedawanego polskim kierowcom.

Spadek cen na stacjach choćby o 2,60 zł na litrze

Minister Karol Rabenda podkreślił, iż celem inicjatywy prezydenckiej jest likwidacja źródła problemu poprzez ustawowe zamrożenie marż hurtowych, rafineryjnych i importowych na poziomie odpowiadającym marży uczciwej.

Obecnie narzuty marżowe wynoszą od 2,35 zł do 2,50 zł na litrze. Zamrożenie ich do poziomu kilkudziesięciu groszy – w połączeniu z tarczą podatkową w podatku detalicznym oraz elastyczną akcyzą – ma przełożyć się na natychmiastową obniżkę cen na stacjach benzynowych o kwotę od 1,70 zł do 2,60 zł na litrze.

Dalsza ścieżka legislacyjna

Szef Gabinetu Prezydenta zapewnił, iż kompletny projekt ustawy zostanie złożony w Sejmie przez Prezydenta Karola Nawrockiego do końca bieżącego tygodnia. Paweł Szefernaker zaapelował o sprawne rozpatrzenie inicjatywy, niewykluczając potrzeby zwołania dodatkowego posiedzenia Sejmu. Wyraził przy tym nadzieję, iż projekt nie zostanie zamrożony w pracach parlamentarnych przez marszałka Włodzimierza Czarzastego.

^{źródło: prezydent.pl}