Koniec corocznych wniosków o 800 plus. Rząd szykuje przełom dla rodziców

13 stycznia 2026 roku w Wykazie prac legislacyjnych i programowych Rady Ministrów opublikowano założenia projektu nowelizacji ustawy o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci. Dokument zakłada wprowadzenie mechanizmu automatycznego, corocznego przedłużania prawa do świadczenia wychowawczego 800 plus dla osób, które już je pobierają i których sytuacja nie uległa zmianie.

Oznacza to, iż po zakończeniu danego okresu świadczeniowego, trwającego od 1 czerwca do 31 maja kolejnego roku, wypłata będzie kontynuowana bez konieczności składania nowego wniosku. Warunkiem będzie brak zmian mających wpływ na prawo do świadczenia, takich jak zmiana opiekuna dziecka, wyjazd z kraju czy utrata prawa do opieki.

Rodzice przez cały czas zachowają możliwość aktualizacji danych w systemie – na przykład w przypadku narodzin kolejnego dziecka, powrotu z zagranicy lub zmiany sytuacji rodzinnej. Nowe rozwiązanie ma zacząć obowiązywać od 1 czerwca 2027 roku, czyli od początku okresu świadczeniowego 2027/2028. Ten termin nie jest przypadkowy – ustawodawca chce dać Zakład Ubezpieczeń Społecznych czas na dostosowanie systemów informatycznych do obsługi automatycznych decyzji.

Jednocześnie pozostanie możliwość złożenia wniosku po raz pierwszy, o ile dana osoba wcześniej nie pobierała świadczenia na dziecko. Dotyczy to w szczególności rodziców nowo narodzonych dzieci lub rodzin wracających do Polski po pobycie za granicą.

Deregulacja formalności i cyfryzacja świadczeń rodzinnych

Projekt nowelizacji wpisuje się w szerzej zakrojony proces deregulacji i ograniczania biurokracji. Został on ujęty w postulacie MRPiPS-29-322 oraz realizuje priorytet P43 rządu, dotyczący uproszczenia systemu świadczeń rodzinnych, zwiększenia ich dostępności oraz dalszej cyfryzacji decyzji administracyjnych.

Automatyczne przedłużanie 800 plus ma opierać się na danych już posiadanych przez ZUS, bez konieczności ich corocznego ponownego potwierdzania przez obywateli. Dla rodzin oznacza to ciągłość wypłat i eliminację ryzyka przerw spowodowanych przeoczeniem terminu złożenia wniosku. Dla administracji – mniejszą liczbę spraw do obsługi, niższe koszty i większą efektywność pracy.

Według założeń rządu nowe rozwiązanie ma także ograniczyć liczbę błędów formalnych i korekt, które dziś często opóźniają wypłaty lub wymagają dodatkowych wyjaśnień ze strony rodziców.

Nowa grupa uprawnionych do 800 plus

Istotnym elementem projektowanej nowelizacji jest rozszerzenie kręgu osób uprawnionych do świadczenia wychowawczego. Prawo do 800 plus mają zyskać osoby sprawujące tzw. pieczę bieżącą nad dzieckiem na podstawie orzeczenia sądu.

To odpowiedź na wieloletni postulat Rzecznika Praw Dziecka, który wskazywał na lukę w obowiązujących przepisach. W praktyce chodzi o sytuacje, w których dziecko faktycznie przebywa pod opieką konkretnej osoby, ale formalnie nie jest to opieka zastępcza ani pełne ustanowienie opiekuna prawnego. Rząd zgodził się z tą argumentacją i uwzględnił ją w projekcie.

Harmonogram prac nad ustawą

Za przygotowanie projektu nowelizacji odpowiada Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Zgodnie z opublikowanymi informacjami, Rada Ministrów ma przyjąć projekt w drugim kwartale 2026 roku. Dopiero po tym etapie dokument trafi do dalszych prac parlamentarnych.

Jak w tej chwili wyglądają wnioski o 800 plus

Obecnie system świadczeń wychowawczych wymaga od rodziców regularnej aktywności. Po złożeniu pierwszego wniosku – na przykład po urodzeniu dziecka – konieczne jest jego coroczne ponawianie. Każdy nowy okres świadczeniowy trwa od 1 czerwca do 31 maja kolejnego roku.

Wniosek o przedłużenie wypłaty można składać od 1 lutego do 30 czerwca danego roku. Złożenie dokumentów w tym terminie gwarantuje wypłatę świadczenia od 1 czerwca. Terminy składania wniosków mają jednak bezpośredni wpływ na moment wypłaty pieniędzy:

• wnioski złożone od 1 lutego do 30 kwietnia 2026 roku skutkują wypłatą do 30 czerwca 2026 roku,
• wnioski złożone w maju 2026 roku oznaczają wypłatę do 31 lipca 2026 roku z wyrównaniem za czerwiec,
• dokumenty złożone w czerwcu 2026 roku są rozpatrywane do 31 sierpnia 2026 roku, również z wyrównaniem za czerwiec,
• wnioski z lipca 2026 roku dają prawo do świadczenia dopiero od lipca, z wypłatą do 30 września 2026 roku,
• dokumenty złożone w sierpniu 2026 roku skutkują wypłatą od sierpnia, do 31 października 2026 roku.

Rodzaje wniosków i kanały składania

ZUS rozróżnia trzy podstawowe rodzaje wniosków o świadczenie wychowawcze. Formularz SW-R przeznaczony jest dla matek i ojców dzieci. Formularz SW-O składają osoby sprawujące pieczę zastępczą, opiekunowie prawni oraz opiekunowie faktyczni. Z kolei formularz SW-D dotyczy dyrektorów placówek opiekuńczo-wychowawczych, opiekuńczo-terapeutycznych, interwencyjnych ośrodków preadopcyjnych oraz domów pomocy społecznej.

Jeżeli dana osoba ubiega się o świadczenie na kilkoro dzieci i forma opieki jest taka sama, składa jeden wniosek. W przypadku różnych form opieki konieczne jest złożenie odrębnych dokumentów.

Wnioski o 800 plus można składać wyłącznie drogą elektroniczną. Dostępne są platformy PUE/eZUS, aplikacja mZUS, portal Emp@tia oraz systemy bankowości elektronicznej wybranych banków, w tym m.in. PKO BP, Pekao, Santander, mBank, ING Bank Śląski, Millennium, BNP Paribas, VeloBank oraz liczne banki spółdzielcze i SKOK-i.