Europejski sąd nakazuje polskiemu Trybunałowi Konstytucyjnemu przyjmowanie sędziów odrzuconych przez prezydenta

To najświeższa wiadomość, która może być aktualizowana w miarę rozwoju wydarzeń i pojawienia się dalszych informacji.

Europejski Trybunał Praw Człowieka (ETPC) wydał zarządzenie nakazujące, aby Trybunał Konstytucyjny (TK) przyjął czterech sędziów, którym z opozycji prezydent Karol Nawrocki odmówił złożenia przysięgi.

Decyzja została przyjęta z zadowoleniem przez polski rząd, a premier Donald Tusk stwierdził, iż należy ją egzekwować. Jednak rzeczniczka TK, której prezes również jest powiązany z opozycją, twierdzi, iż ETPC „nie ma kompetencji” do orzekania w tej kwestii.

W marcu większość rządu w Sejmie, niższej izbie parlamentu, wybrała sześciu nowych sędziów w celu uzupełnienia wakatów w 15-osobowym Trybunale. Jednak zgodnie z prawem sędziowie obejmują swoje stanowiska dopiero po złożeniu ślubowania przed prezydentem.

Regularnie ścierający się z rządem Nawrocki zaprosił do złożenia zaprzysiężenia tylko dwóch z sześciu, argumentując, iż istnieją wątpliwości co do legalności wyboru sędziów przez Sejm.

To skłoniło pozostałych czterech sędziów do zorganizowania własnej alternatywnej ceremonii zaprzysiężenia w parlamencie przed notariuszem, a następnie złożenia ślubowania na piśmie prezydentowi. Kiedy jednak stawili się w TK, aby rozpocząć swoją kadencję, zostali odrzuceni przez prezesa Sądu Najwyższego Bogdana Święczkowskiego.

Bezprecedensowa sytuacja przyczyniła się do szerszego kryzysu wokół praworządności w Polsce, gdzie urzędnicy i sądy zjednoczeni z rządzącą wcześniej narodowo-konserwatywną partią Prawo i Sprawiedliwość (PiS) starają się blokować reformy i nominacje dokonywane przez bardziej liberalną koalicję rządzącą pod przewodnictwem Tuska.

W środę czterech sędziów ogłosiło, iż na ich wniosek ETPC wydał środek tymczasowy wymagający umożliwienia im objęcia stanowisk w Trybunale. W chwili pisania tego tekstu sam sąd europejski tego nie stwierdził opublikowało żadnego potwierdzenia ani szczegółów orzeczenia.

„Europejski Trybunał Praw Człowieka jednoznacznie rozstrzygnął sprawę wybranych przez Sejm sędziów Trybunału Konstytucyjnego” – ogłosił Tusk w mediach społecznościowych. „Państwo ma obowiązek usunąć wszelkie przeszkody uniemożliwiające mu orzekanie”.

„To nie jest prośba. To nie jest sugestia. To jest decyzja, którą adekwatne władze publiczne w Polsce mają obowiązek wykonać” – dodał minister sprawiedliwości Waldemar Żurek. „Jest ono natychmiast skuteczne i wykonalne”.

Stanowisko to odrzucił szef sztabu Nawrockiego Zbigniew Bogucki na konferencji prasowej w środowe popołudnie.

„W Polsce najwyższym prawem jest konstytucja” – stwierdził Bogucki, a „TK jest jedynym organem kompetentnym do oceny zgodności poszczególnych działań władz, także w obszarze sporów jurysdykcyjnych”.

Przypomniał, iż Nawrocki w zeszłym miesiącu złożył wniosek do TK z prośbą o rozstrzygnięcie, czy czterech sędziów powinno zostać przyjętych do sądu. Do czasu ogłoszenia wyroku „wszelkie kwestie dotyczące sporu są zawieszone” – powiedział Bogucki.

Jego stanowisko powtórzyła rzeczniczka TK, Weronika Ścibor w oświadczeniu dla serwisu informacyjnego wPolityce po ogłoszeniu decyzji ETPC.

„TETPC nie ma kompetencji do orzekania o strukturze konstytucyjnej Polski” – stwierdziła. „Nie może też zobowiązywać żadnego polskiego organu, w tym rządu, do ingerencji w kompetencje najwyższej władzy sądowniczej, jaką jest Trybunał Konstytucyjny”.

Ścibor zauważył także, iż ETPC jest sądem ostatniej instancji, po wyczerpaniu wszystkich krajowych dróg prawnych, a „nie są nam znane żadne toczące się ani choćby wszczęte krajowe postępowania prawne w tej sprawie”.

Rzeczniczka dodała, iż ​​TK nie otrzymał jeszcze żadnego formalnego powiadomienia od ETPC o zgłoszonej decyzji.