Zmarła Wanda Traczyk-Stawska, harcerka, żołnierz Armii Krajowej, uczestniczka Powstania Warszawskiego, po wojnie psycholożka, działaczka społeczna i kombatancka.
Wanda Traczyk-Stawska zmarła 18 sierpnia w wieku 99 lat. Fot. Materiały prasowe– Chłopcy cenili mnie za instynkt i ufali, bo prowadziłam ich między kulami – mówiła w jednym z wywiadów. W powstaniu była łączniczką, a następnie także strzelcem. – Gdy zobaczyłam rozstrzeliwanie ludzi na ulicy, postanowiłam, iż chcę zabijać okupantów – wspominała.
Urodziła się 7 kwietnia 1927 r. w Warszawie. Miała pięcioro rodzeństwa. W stolicy chodziła do szkoły, a także należała do drużyny harcerskiej. Od 1942 r. działała w konspiracji. W powstaniu działała jako łączniczka. Była szybka i zwinna, ale nosiła okupacyjny pseudonim „Pączek”. Gdy dostała pistolet maszynowy „Błyskawica”, nie była już tylko łączniczką, ale również strzelcem. Walczyła w rejonach Śródmieścia Północnego, Południowego, a także na Powiślu. 6 września 1944 r. została ciężko ranna odłamkami granatnika na ul. Smolnej. Dzień po tym została odznaczona Krzyżem Walecznych.
Wanda Traczyk-Stawska miała 17 lat, gdy wybuchło Powstanie Warszawskie. Fot. Materiały prasowePo kapitulacji Powstania Warszawskiego trafiła do niewoli, do kilku obozów. W 1947 r. wróciła do Polski, zdała maturę, ukończyła psychologię na Uniwersytecie Warszawskim i do końca lat 70. pracowała w szkołach specjalnych dla dzieci z niepełnosprawnościami. Przez blisko 30 lat była mężatką, urodziła syna i córkę.
Zajmowała się odszukiwaniem mogił powstańczych na terenie stolicy, opieką nad cmentarzem Powstańców Warszawy, w 2015 r. walczyła o to, aby Sejm ogłosił dzień 2 października Dniem Pamięci o Cywilnej Ludności Powstańczej Warszawy. Była przewodniczącą Społecznego Komitetu ds. Cmentarza Powstańców Warszawy przy Światowym Związku Żołnierzy Armii Krajowej.
Aktywnie uczestniczyła w życiu publicznym, zabierając głos w sprawach praw człowieka, praw kobiet oraz demokratycznych wartości.
W listopadzie 2023 r. zamieszkała na stałe w Domu Pomocy Społecznej „Kombatant” w Warszawie. Zmarła 18 sierpnia. Miała 99 lat.
opr. tom
![Prezes łódzkiego lotniska ujawnia kulisy odwołania. Padły mocne słowa o mieście [WYWIAD]](https://storage.googleapis.com/patrykslezak-pbem/tulodz/articles/image/cee8006c-7862-4179-b239-9ff806318eb4)
