Rządowe wsparcie dla geotermii w Polsce
Program „Udostępnianie wód termalnych w Polsce” (2020–2028), realizowany przez Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW), umożliwia 41 gminom w całym kraju uzyskanie dofinansowania na badania geotermalne. Całkowita kwota wsparcia wynosi 573 mln zł, co pozwala samorządom ograniczyć ryzyko finansowe związane z poszukiwaniem podziemnych zasobów i otwiera drogę do dekarbonizacji lokalnych systemów grzewczych.
Geotermalne projekty badawcze w Wielkopolsce
W Wielkopolsce realizowanych jest 5 projektów badawczych, które otrzymały wsparcie z NFOŚiGW. Jednym z nich są prace prowadzone we Wrześni, gdzie gmina pozyskała na ten cel 10,27 mln zł. Jak podkreślono podczas konferencji prasowej z udziałem minister klimatu i środowiska Pauliny Hennig-Kloski, zastępcy prezesa zarządu NFOŚiGW Roberta Gajdy oraz burmistrza Wrześni Tomasza Kałużnego, inwestycje te pozwolą ocenić potencjał lokalnych wód geotermalnych.
Przechodzimy od zapisów umowy do działania. Czas rozpocząć prace badawcze, które pozwolą ocenić teren i określić, w jakim zakresie wody geotermalne we Wrześni mogą zasilać lokalne ciepłownictwo, wspierać rozwój turystyki czy służyć do ogrzewania szklarni. Potencjał geotermii jest szeroki, a o konkretnych możliwościach zdecydują parametry uzyskane właśnie w trakcie badań
– podkreśliła ministra klimatu i środowiska Paulina Hennig-Kloska.
Znaczenie i efekty programu
Dotychczas największym wyzwaniem dla samorządów były wysokie koszty próbnych odwiertów oraz ryzyko geologiczne. Dzięki rządowemu wsparciu gminy mogą bezpiecznie prowadzić badania, minimalizując ryzyko inwestycyjne. W ramach programu podpisano już 41 umów, z czego 13 zakończono – 11 odwiertów okazało się pozytywnych, a tylko 2 negatywne, co potwierdza skuteczność wsparcia.
Przykład Wrześni – inwestycja w czystą energię
We Wrześni realizowany jest odwiert próbny Września GT-1 o głębokości około 1 460 metrów. Szacuje się, iż temperatura wydobywanej wody może wynosić 53-54°C. Całkowity koszt inwestycji to 10,37 mln zł netto, z czego 10,27 mln zł pochodzi z dotacji NFOŚiGW. Prace wiertnicze mają rozpocząć się w III kwartale 2026 r., a zakończyć w lutym 2027 roku. W przypadku potwierdzenia odpowiednich parametrów, woda geotermalna zostanie wykorzystana w lokalnym systemie ciepłowniczym.
Kolejne inicjatywy i przyszłość geotermii
NFOŚiGW planuje uruchomienie nowych instrumentów wsparcia, takich jak Fundusz Transformacji Ciepłownictwa, obejmujący finansowanie budowy, rozbudowy i modernizacji ciepłowni geotermalnych oraz rekonstrukcji otworów. Dodatkowo, z funduszy norweskich realizowany będzie program „Zielona Transformacja – Energia geotermalna” (MF EOG 2021–2028), który obejmie rozwój systemów grzewczych opartych na energii geotermalnej.
Podsumowanie
Rządowe wsparcie dla geotermii w Polsce, szczególnie w Wielkopolsce, to realna szansa na transformację lokalnych systemów grzewczych, poprawę jakości powietrza i uniezależnienie się od paliw kopalnych. Wyniki dotychczasowych badań potwierdzają wysoką skuteczność programu, a kolejne inicjatywy mogą jeszcze bardziej przyspieszyć rozwój tego sektora.
Zobacz również:
- Kontrolowane wywoływanie trzęsień ziemi: nowy etap badań nad głęboką geotermią
- Konferencje w AGH: geotermia i surowce krytyczne w centrum europejskiej debaty














