Region stawia na rozwój turystyki z rozmachem. Dzięki unijnemu wsparciu o wartości kilkudziesięciu milionów złotych, Szlak Kulturowy Kanału Elbląskiego przejdzie spektakularną metamorfozę. Od nowoczesnych muzeów po renowacje zamków – region zyskuje impuls, który przyciągnie tysiące nowych podróżnych.

Kanał Elbląski od pokoleń fascynuje turystów z całego świata. Ten unikalny w skali globu system dróg wodnych, znany przede wszystkim z zabytkowych pochylni, którymi statki „płyną po trawie”, już niedługo zyska zupełnie nowe oblicze. Szlak Kulturowy Kanału Elbląskiego dynamicznie się rozwija, a wszystko to za sprawą realizacji wielkiego projektu strategicznego, zainicjowanego przez Związek Gmin i Powiatów Kanału Elbląskiego i Pojezierza Iławskiego.

Zarząd województwa warmińsko-mazurskiego podjął decyzję o przyznaniu potężnego dofinansowania ze środków europejskich. Fundusze te pochodzą bezpośrednio z programu regionalnego Fundusze Europejskie dla Warmii i Mazur na lata 2021-2027, w ramach Priorytetu 11 (Turystyka i kultura) oraz Działania 11.03 dotyczącego szlaków turystycznych. Pieniądze te pozwolą na tchnięcie nowego życia w historyczne obiekty i stworzenie nowoczesnej infrastruktury okołoturystycznej.

– Kanał Elbląski jest chlubą całego regionu, ma renomę architektonicznego i technicznego unikatu o światowej skali – podkreśla marszałek województwa, Marcin Kuchciński. – Ta prawdziwa perła regionu warmińsko-mazurskiego może się stać przysłowiową żyłą złota dla terenów znajdujących się w jego sąsiedztwie. Dlatego od lat wspieramy gminy, miasta i powiaty, położone wokół kanału, w skutecznym zdobywaniu środków na własny rozwój. Po to też powstał projekt „Szlak Kulturowy Kanału Elbląskiego”.

Samorządowa koalicja dla wspólnego sukcesu

Skala przedsięwzięcia jest ogromna, co potwierdza szeroka kooperacja lokalnych samorządów. W skład Związku realizującego projekt wchodzą liczne podmioty, które połączyły siły, by wspólnie podnieść atrakcyjność całego subregionu.

Zaangażowanie wykazują zarówno gminy wiejskie (Elbląg, Gronowo Elbląskie, Iława, Małdyty, Markusy, Miłomłyn, Morąg, Ostróda, Pasłęk, Rychliki, Zalewo), najważniejsze ośrodki miejskie (Elbląg, Iława, Ostróda), jak i władze trzech powiatów: elbląskiego, iławskiego oraz ostródzkiego.

W ramach ogłoszonego naboru wsparcie finansowe zostało precyzyjnie skierowane na zadania podnoszące jakość oferty turystycznej. Zakres prac obejmuje nie tylko tradycyjne remonty, przebudowy czy budowę nowych obiektów, ale również nowoczesne znakowanie, wyposażenie oraz kompleksowe zagospodarowanie terenów przyległych do szlaku. Duży nacisk położono na wdrażanie zaawansowanych technologii cyfrowych, digitalizację zbiorów oraz kreowanie nowych form aktywności, które sprawią, iż podróż wzdłuż kanału będzie jeszcze bardziej angażująca dla współczesnego odbiorcy.

Kluczowe inwestycje, które zmienią region

Do realizacji wybrano pięć kluczowych, zróżnicowanych projektów. Każdy z nich odpowiada na inne potrzeby lokalnych społeczności i odwiedzających szlak turystów, tworząc spójną sieć atrakcji.

Nowe muzeum w sercu Pasłęka (Wartość: 4,2 mln zł, dofinansowanie: 3,3 mln zł).

Zabytkowy Ratusz Miejski w Pasłęku przejdzie gruntowny remont. Inwestycja zakłada adaptację piwnic, półpiętra oraz piętra tego historycznego gmachu na potrzeby nowo powstającego „Muzeum w Pasłęku”. Prace remontowe i konserwatorskie pozwolą adekwatnie zabezpieczyć cenną substancję zabytkową oraz znacząco poprawić warunki eksploatacji obiektu, dostosowując go do nowoczesnych standardów wystawienniczych i ułatwiając dostęp dla odwiedzających.

Nowoczesne oblicze Portu Śródlądowego w Iławie (Wartość: 2 mln zł, dofinansowanie: 1,7 mln zł)

Powiat iławski stawia na rozwój infrastruktury bezpośrednio nad wodą. Projekt dotyczy zagospodarowania Portu Śródlądowego w Iławie, położonego bezpośrednio na szlaku. Powstanie tam ogólnodostępna przestrzeń służąca turystom i mieszkańcom. W ramach prac wyremontowane zostanie molo, przygotowane zostaną punkty widokowe, a unikalną atrakcją stanie się renowacja i ustawienie makiety pochylni Oleśnica. Dopełnieniem będzie stała wystawa dotycząca funkcji portów śródlądowych oraz nowe oznakowanie obiektu.

Samoobsługowe muzeum na wodzie w Małdytach (Wartość: 9,2 mln zł, dofinansowanie: 8,3 mln zł)

Jedną z najbardziej innowacyjnych inwestycji realizuje gmina Małdyty. Bezpośrednio na jeziorze Sambród, tuż przy szlaku żeglownym, powstanie bezpłatne, samoobsługowe Muzeum Kanału Elbląskiego. Przyjmie ono formę nowoczesnego pomostu, pełniącego funkcję plenerowego pawilonu ekspozycyjnego. Wystawa zostanie w całości poświęcona historii kanału, technice jego działania oraz postaci genialnego konstruktora – Georga Jacoba Steenke.

Renowacja i wielka wystawa na Zamku w Ostródzie (Wartość: 21 mln zł, Dofinansowanie: 19 mln zł)

To zdecydowanie największe pod względem finansowym przedsięwzięcie w całym pakiecie projektów. Historyczny obiekt zamkowy w Ostródzie zostanie poddany renowacji i adaptacji. Dzięki unijnemu wsparciu dotychczasowa oferta muzealna zostanie rozbudowana o zupełnie nową, tematyczną ekspozycję poświęconą w całości fenomenowi Szlaku Kulturowego Kanału Elbląskiego.

Ekspozycja Obiektów Żeglugi Pasażerskiej w Ostródzie (Wartość: 1,2 mln zł, dofinansowanie: 1,1 mln zł)

Dopełnieniem inwestycji w Ostródzie będzie nowe zagospodarowanie infrastruktury turystycznej. Projekt skupia się na atrakcyjnej prezentacji unikalnego elementu inżynieryjnego – ekspozycji pochylni kanałowej wraz z autentycznym statkiem pasażerskim, co pozwoli turystom z bliska poznać historyczny charakter żeglugi.

Realizacja wszystkich zaplanowanych zadań przełoży się na wyraźny wzrost konkurencyjności turystycznej województwa warmińsko-mazurskiego. Łączenie walorów historycznych z innowacjami cyfrowymi i nowoczesną infrastrukturą sprawi, iż Szlak Kulturowy Kanału Elbląskiego stanie się kompletnym, spójnym produktem turystycznym najwyższej, międzynarodowej próby.

Dla mieszkańców regionu to nie tylko powód do dumy, ale przede wszystkim realna szansa na dynamiczny rozwój lokalnego biznesu, gastronomii oraz bazy noclegowej wokół tej unikalnej drogi wodnej.