Trwają badania terenu dawnego obozu przy Osówce. Prace prowadzą Czesi. Biorą w nich udział Polacy i Amerykanie

2 dni temu

Międzynarodowy zespół badawczy pracuje na terenie dawnego niemieckiego obozu Säuferwasser w okolicach Osówki. W ramach projektu „Zdziczała Ziemia” naukowcy odsłonili relikty zabudowań, wyznaczyli granice obiektu i natrafili na ślady infrastruktury obozowej. Prace mają pomóc w opracowaniu dokumentacji tego miejsca, jego ochronie i upamiętnieniu więźniów.

Na terenie Gór Sowich archeolodzy odsłonili fundamenty podbarakowych konstrukcji oraz relikty skrzydeł bramy obozowej i dróg wewnętrznych. Prace sondażowe pozwoliły po raz pierwszy precyzyjnie wyznaczyć granice obozu oraz podzielić go na strefę więźniarską i część zajmowaną przez załogę SS.

Säuferwasser był stosunkowo małym obiektem w ogromnym systemie Arbeitslager Riese. W obozie przetrzymywano od 400 do 600 osób, podczas gdy w innych sąsiednich obiektach, przebywało od 3 do choćby 6 tysięcy więźniów.

Piotr Lewandowski z Fundacji Thesaurus podkreśla, iż badania pozwalają stworzyć adekwatny obraz tego obozu. Już można powiedzieć, iż szkice niektórych więźniów, przedstawiające obóz, dość znacznie odbiegają od tego co znajduje się w terenie. Powstawały one dość często po latach, a pamięć ludzka bywa zawodna, dlatego specjaliści chcą wszystko zweryfikować w terenie.

Przez dekady obszar ten nie był poddawany kompleksowym badaniom archiwistycznym ani archeologicznym. Kilkukrotnie badania wykonywali tu jedynie specjaliści z Politechniki Warszawskiej. Brak widocznych reliktów na powierzchni sprawiał, iż obiekty nie kwalifikowały się do wpisu do rejestru zabytków. Obecne badania mają pomóc w przygotowaniu dokumentacji i w znalezieniu formy ochrony tego miejsca.

Paweł Bylina z Politechniki Warszawskiej podkreśla, iż to miejsce martyrologii ludzi z niemal całej Europy. Specjaliści chcą znaleźć sposób upamiętnienia, który będzie godny, a zarazem akceptowalny przez lokalną społeczność i właścicieli terenu. Resztki obozu to niemi świadkowie tragedii.

Prace na Osówce prowadzone są przez Instytut Archeologii Czeskiej Akademii Nauk we współpracy z polskimi specjalistami z Politechniki Warszawskiej oraz Fundacji Thesaurus, przy pełnym wsparciu Lasów Państwowych.