Trzy rosyjskie obiekty naruszyły polską przestrzeń powietrzną 20 listopada i spadły w Nowym Lipowcu, Mołodyczu oraz Rudniku nad Sanem. Nikt nie ucierpiał, ale gen. Jarosław Gromadziński ocenił, iż armia nie ma dziś sił i środków, by sprostać takiemu zagrożeniu. Dla Polaków to alarm, nie powód do urzędowego samozadowolenia.
Trzy obiekty na polskiej ziemi
W nocy z 19 na 20 listopada Rosja przeprowadziła jeden z największych ataków na Ukrainę od początku pełnoskalowej wojny. Skutki uderzenia dotarły także do Polski. Rząd potwierdził, iż rosyjskie obiekty spadły w pobliżu Nowego Lipowca w powiecie biłgorajskim, Rudnika nad Sanem w powiecie niżańskim i Mołodycza w powiecie jarosławskim.
Według informacji przekazanych przez MON w dwóch miejscach znaleziono najprawdopodobniej rosyjskie rakiety. W Nowym Lipowcu zlokalizowano pocisk manewrujący Ch-101. W Mołodyczu wstępnie rozpoznano fragmenty drona odrzutowego. Nikt nie zginął ani nie został ranny, nie odnotowano też zniszczeń infrastruktury krytycznej. To najważniejsza wiadomość dla mieszkańców. Nie wolno jednak pomylić szczęśliwego finału z dowodem sprawności całego systemu.
Polskie F-16 i szwedzkie Gripeny pełniły dyżur, w powietrzu działały również samolot wczesnego ostrzegania Saab oraz holenderska maszyna tankująca. Aktywowano Patrioty w rejonie Jasionki i Świdnika, a także zestawy Poprad i Pilica+. Państwo uruchomiło procedury, ale trzy rosyjskie obiekty ostatecznie znalazły się na polskiej ziemi. Tego faktu nie zagłuszy lista poderwanych maszyn i postawionych w gotowość jednostek.
Gromadziński: bierność pokazuje słabość
Gen. Jarosław Gromadziński, były dowódca Eurokorpusu, w rozmowie z „Rzeczpospolitą” postawił sprawę ostro. Jego zdaniem Rosja bada cierpliwość Polski, ponieważ kolejne naruszenia nie przynoszą Moskwie odczuwalnych konsekwencji. Generał wezwał do użycia całej drabiny odpowiedzi dyplomatycznej i gospodarczej, od działań na forum ONZ po czasowe zamykanie przejść na granicy z Rosją. Sprzeciwił się zarazem samodzielnemu polskiemu uderzeniu na terytorium rosyjskie.
To stanowisko ma ciężar realistyczny. Odpowiedź państwa nie musi oznaczać nierozważnej eskalacji militarnej. Musi natomiast pokazywać, iż naruszenie suwerenności Rzeczypospolitej ma cenę. W przeciwnym razie komunikat wysyłany Kremlowi jest prosty: Polska alarmuje, zbiera szczątki i wraca do normalności. Twarda dyplomacja, presja gospodarcza i budowanie koalicji państw wschodniej flanki są instrumentami obrony, a nie pustą demonstracją.
Gromadziński skrytykował również priorytety modernizacji wojska. Wskazał, iż środki z programu SAFE, wynoszące 43 mld euro, powinny zostać skierowane na wielowarstwową obronę przeciwlotniczą. Ocenił, iż w tej chwili wojsko nie dysponuje siłami i środkami wystarczającymi do odparcia takiego zagrożenia. Ta diagnoza wymaga publicznej, rzeczowej odpowiedzi MON, a nie uspokajających formuł. Polacy finansują rekordowe wydatki obronne i mają prawo wiedzieć, kiedy system rzeczywiście osłoni ich domy.
Piloci mieli zgodę, pogoda zablokowała strzał
Dowódca operacyjny Rodzajów Sił Zbrojnych gen. Ireneusz Nowak poinformował, iż szwedzcy piloci Gripenów ścigający obiekty mieli zgodę na użycie uzbrojenia. Nie otworzyli ognia, ponieważ warunki atmosferyczne uniemożliwiły identyfikację celów wzrokowo i dzięki systemów optoelektronicznych. Ta okoliczność tłumaczy decyzję pilotów. Nie rozwiązuje jednak problemu systemowego.
Obrona państwa nie może zależeć od tego, czy załoga myśliwca zobaczy pocisk we właściwym momencie. Polska potrzebuje warstwowego układu radarów, zestawów bardzo krótkiego, krótkiego i średniego zasięgu, zapasu efektorów oraz sprawnego dowodzenia. Wcześniejsze debaty o zestrzeliwaniu rosyjskich maszyn naruszających polską przestrzeń wracają dziś z pełną siłą, bo granica między incydentem a tragedią może być bardzo cienka.
Suwerenność wymaga realnej osłony
Rosja odpowiada za wojnę i za zagrożenie, które kolejny raz dotknęło terytorium Rzeczypospolitej. Polska musi wspierać obronę Ukrainy przed rosyjską agresją, ale pierwszym obowiązkiem polskich władz pozostaje bezpieczeństwo własnych obywateli. Tu nie wystarczy opowieść o procedurach, skoro obce pociski spadają kilkadziesiąt kilometrów w głąb kraju.
Stawką jest życie Polaków, wiarygodność państwa i rzeczywista suwerenność. Rząd powinien przedstawić konkretny plan uszczelnienia obrony powietrznej, harmonogram dostaw i jasną strategię reakcji na następne naruszenie. Kreml rozumie siłę, konsekwencję i koszt. Polska odpowiedź musi być spokojna, legalna i stanowcza. Inaczej następnym razem samo szczęście może nie wystarczyć.
Źródło: Do Rzeczy, Ministerstwo Obrony Narodowej












