Propozycja Komisji Europejskiej osłabi transformację elektromobilności – analiza T&E

Nowe propozycje Komisji Europejskiej: mniej ambitne cele klimatyczne

16 grudnia 2025 r. Komisja Europejska ogłosiła propozycję rewizji regulacji dotyczących emisji CO₂ dla samochodów. Zmiany te są odpowiedzią na naciski przemysłu motoryzacyjnego, który domagał się m.in. uwzględnienia biopaliw i hybryd po 2035 r. Nowa propozycja zakłada osłabienie celu redukcji emisji na 2035 r. – z 100% do 90% względem 2021 r. Pozostałe 10% emisji ma być „kompensowane” przez alternatywne paliwa (do 3%) oraz niskoemisyjną stal (do 7%).

Wpływ na udział samochodów elektrycznych i emisje CO₂

Według analizy Transport & Environment (T&E), taki scenariusz oznacza spadek udziału samochodów elektrycznych (BEV) w 2035 r. do 85% (z obecnych 100% w dotychczasowych regulacjach). Co więcej, w zależności od strategii producentów, udział BEV może wahać się od 50% do 95%. W 2030 r. udział BEV spadnie z 57% do 47% w wyniku wprowadzenia 3-letniego uśredniania celu oraz tzw. superkredytów dla małych BEV produkowanych w Europie.

W efekcie, według T&E, auta osobowe wyemitują dodatkowe 720 mln ton CO₂ w latach 2025–2050, czyli o 10% więcej niż w obecnym scenariuszu regulacyjnym. To równowartość ośmiu lat emisji niemieckiej floty samochodowej (stan na 2023 r.).

Mechanizmy osłabiające regulacje: paliwa alternatywne, stal niskoemisyjna i superkredyty

Paliwa alternatywne

Do 3% celu redukcyjnego można „zrealizować” przez wprowadzenie alternatywnych paliw (zaawansowane biopaliwa oraz e-paliwa). Jednak, jak wskazuje T&E, popyt na takie biopaliwa w sektorze lotniczym i morskim znacząco przewyższa dostępność surowców spełniających kryteria zrównoważonego rozwoju. Ich wykorzystanie w motoryzacji grozi przeniesieniem problemów środowiskowych, takich jak wycinka lasów czy degradacja gleb, a także zwiększa ryzyko oszustw związanych z certyfikacją pochodzenia.

Stal niskoemisyjna

Producenci mogą uzyskać do 7% „ulgi” za stosowanie stali niskoemisyjnej. Choć produkcja zielonej stali w Europie rośnie, T&E podkreśla, iż taki mechanizm prowadzi do podwójnego liczenia redukcji emisji, gdyż jest ona już objęta systemem ETS. Potencjał rynku zielonej stali powinien być wykorzystywany do rzeczywistego ograniczania emisji, a nie do formalnego osłabiania celów klimatycznych dla transportu.

Superkredyty dla małych BEV

Superkredyty mają zachęcać do produkcji małych, przystępnych cenowo BEV w Europie, ale w praktyce pozwalają producentom sprzedawać mniej pojazdów elektrycznych, formalnie osiągając cele emisyjne. T&E wskazuje, iż podwyższenie limitu długości pojazdu objętego superkredytem lub zwiększenie mnożnika jeszcze bardziej osłabiłoby regulacje.

Możliwe konsekwencje dla rynku i klimatu

Jeśli regulacje zostaną dodatkowo złagodzone (np. cel redukcji CO₂ na 2035 r. obniżony do 80%, a okres uśredniania celu na 2030 r. wydłużony do pięciu lat), udział BEV w 2030 r. spadnie do 32%, a w 2035 r. do 70%. Oznaczałoby to dodatkowe 1,4 mld ton CO₂ wyemitowane przez samochody do 2050 r.

Stanowisko T&E: utrzymanie silnych standardów najważniejsze dla konkurencyjności UE

T&E podkreśla, iż osłabienie celów klimatycznych dla motoryzacji wysyła negatywny sygnał inwestorom i może zahamować rozwój elektromobilności w Europie, szczególnie w kontekście konkurencji z chińskimi producentami EV. choćby przy 100% sprzedaży pojazdów zeroemisyjnych w 2035 r., tylko 83% floty będzie bezemisyjna w 2050 r., co nie pozwala na pełną dekarbonizację.

Osłabienie celu na 2035 r. dla samochodów elektrycznych to sygnał, który odciąga inwestycje od elektryfikacji w momencie, gdy Europa powinna przyspieszać transformację.

Analiza T&E oraz ocena skutków Komisji Europejskiej wskazują, iż silne standardy emisji CO₂ są niezbędne do budowy przewagi konkurencyjnej UE i ograniczania kosztów społecznych oraz środowiskowych. Wprowadzenie licznych wyjątków i elastyczności grozi natomiast spowolnieniem rozwoju rynku EV, wzrostem emisji i pogorszeniem dostępności nowych technologii dla konsumentów.

Rekomendacje T&E

• Rezygnacja z systemu kredytów paliwowych oraz 3-letniego uśredniania celu na 2030 r.
• Poprawa systemu kredytów za stal niskoemisyjną, aby nagradzać realne postępy w dekarbonizacji przemysłu.
• Ograniczenie superkredytów wyłącznie do najmniejszych, najtańszych modeli BEV produkowanych w Europie.

Źródło: T&E – Transport & Environment publikacje