1 tydzień temu
Pomiary pokazują spadek stężeń pyłów PM10 i PM2,5 w ostatnich latach oraz brak przekroczeń kryteriów klasyfikacyjnych w ujęciu rocznym. Jednocześnie w okresie grzewczym przez cały czas zdarzają się lokalne epizody wysokich stężeń, zwłaszcza w rejonach domów jednorodzinnych.
Badania jakości powietrza w Częstochowie wskazują na systematyczny spadek rocznych poziomów stężeń pyłu zawieszonego. Z danych z ostatnich lat wynika, iż średnioroczne stężenie PM10 obniżyło się o około 20–25%, a PM2,5 o około 25–30%. Zmniejszyła się również liczba dni z przekroczeniami dopuszczalnych norm.
Ostatnie raporty nie wykazują przekroczeń kryterium klasyfikacyjnego dla pyłu PM10 i PM2,5 w kontekście ochrony zdrowia. Strefę dla miasta Częstochowa określono jako klasę A dla PM10 oraz A1 dla PM2,5. W praktyce klasa A oznacza roczny poziom stężeń PM10 nieprzekraczający poziomu dopuszczalnego.
Pomiary prowadzone przez Główny Inspektorat Ochrony Środowiska pokazują także, iż w ujęciu rocznym w Częstochowie nie są przekraczane normy dla zanieczyszczeń gazowych, takich jak dwutlenek siarki, tlenek węgla i benzen. W klasie A pozostają również metale oznaczane w pyle PM10: ołów, arsen, kadm i nikiel.
Na jakość powietrza wpływają trzy główne czynniki: niska emisja związana z użytkowaniem kotłów grzewczych w gospodarstwach domowych, emisja z transportu drogowego oraz warunki atmosferyczne w skali roku. Władze miasta mogą oddziaływać częściowo na dwa pierwsze obszary, realizując działania spójne m.in. z Programem Ochrony Powietrza dla Województwa Śląskiego, Planem adaptacji miasta Częstochowy do zmian klimatu do 2030 r. oraz Programem Ochrony Środowiska dla miasta Częstochowy.
W materiale podkreślono, iż efekty przynoszą systematyczne działania prowadzone przez jednostki miejskie, służby, organizacje pozarządowe oraz grupy ekologicznych społeczników. Wskazano też na znaczenie edukacji mieszkańców i włączania ich w działania dotyczące jakości powietrza.
Wśród przedsięwzięć wymieniono kolejne inwestycje związane z poprawą układu drogowego, upłynnieniem ruchu i wyprowadzaniem go poza centrum, a także rozwój komunikacji nisko- i zeroemisyjnej. Zwrócono uwagę również na działania poprawiające efektywność energetyczną budynków, które sprzyjają ograniczaniu stężeń PM10 i PM2,5. Równolegle realizowane są projekty unijne umożliwiające dofinansowanie montażu urządzeń do produkcji energii ze źródeł odnawialnych oraz zakupu magazynów energii.
Istotnym elementem wskazanym w materiale są programy dotacyjne wymiany starych źródeł grzewczych oferowane na poziomie wojewódzkim i miejskim oraz centralne programy unijne. Wspomniano także o kontrolach posesji zgłaszanych jako uciążliwe: działania Straży Miejskiej dotyczą przestrzegania przepisów tzw. uchwały antysmogowej oraz podejrzeń spalania odpadów. W ramach kontroli wykonywane są również ekspertyzy próbek popiołu z palenisk domowych z udziałem wyspecjalizowanego laboratorium. Wobec osób naruszających przepisy stosowane jest postępowanie mandatowe.
Jednocześnie zaznaczono, iż mimo pozytywnego trendu w okresie grzewczym przez cały czas pojawiają się okresowe, dokuczliwe epizody wysokich stężeń pyłów — obszarowe lub punktowe — szczególnie na terenach z zabudową jednorodzinną. W materiale wskazano, iż kontynuacja działań ograniczających emisję z sektora mieszkalnego i transportu pozostaje kluczowa dla dalszej poprawy jakości powietrza i ochrony zdrowia mieszkańców.
red
źródło/fot: UM w Częstochowie
