Polska, Francja, Niemcy, Wielka Brytania i Włochy mają reprezentować Europę w rozmowach z Rosją, wraz z przedstawicielami Komisji Europejskiej, Rady Europejskiej i NATO. Skład ogłosił 16 listopada Wołodymyr Zełenski. Zespoły spotkają się 19 listopada w Berlinie, a dla Polski oznacza to miejsce przy stole, przy którym mogą zapaść decyzje o bezpieczeństwie regionu.
Polska przy stole rozmów z Rosją
Prezydent Ukrainy poinformował o składzie europejskiej reprezentacji po rozmowie zespołów ukraińskiego, amerykańskiego i europejskiego. W spotkaniu uczestniczyli zdalnie także Steve Witkoff i Jared Kushner. Jak wynika z oficjalnego komunikatu prezydenta Ukrainy, po stronie europejskiej znaleźli się przedstawiciele pięciu państw, Komisji Europejskiej, Rady Europejskiej i NATO.
Polska obecność w tym gronie jest potrzebna. Wojna toczy się za naszą wschodnią granicą, a skutki każdego porozumienia dotkną bezpośrednio polskiego bezpieczeństwa, wydatków obronnych i pozycji NATO na wschodniej flance. Warszawa nie może być widzem, którego informuje się o ustaleniach po fakcie.
Berlin ma przygotować wspólne kroki
Spotkanie Koalicji Chętnych w Berlinie zaplanowano na 19 listopada. Według zapowiedzi ma ono służyć uzgodnieniu dalszego wsparcia dla Ukrainy, gwarancji bezpieczeństwa po ewentualnym zawieszeniu broni oraz wspólnych działań w procesie negocjacyjnym. Polska weszła wcześniej do formatu A5, co wzmacnia jej pozycję w europejskich konsultacjach.
Sam udział przy stole nie pozostało sukcesem. Liczy się mandat, przygotowane stanowisko i zdolność do obrony polskich warunków. Rosja od lat traktuje rozmowy jako narzędzie presji i próbę rozbijania jedności przeciwników. Europa potrzebuje więc twardego realizmu, a nie kolejnej ceremonii zakończonej ogólnym komunikatem.
Bezpieczeństwo Ukrainy i polski interes
Zełenski łączy rozmowy z postulatem dalszego wzmacniania obrony Ukrainy. Wskazał na rosyjską produkcję pocisków balistycznych i manewrujących oraz dostawy rakiet z Korei Północnej. Domaga się również większych dostaw uzbrojenia i umiejętności niszczenia rosyjskich wyrzutni. To istotny kontekst: negocjacje bez realnej siły odstraszania mogą zachęcić Kreml do przeciągania wojny.
Polska powinna zabiegać o takie rozwiązanie, które nie nagrodzi agresji i nie pozostawi Europy Środkowej z pozornym pokojem. Potrzebne są trwałe gwarancje, utrzymanie zdolności obronnych oraz jasne rozłożenie kosztów między sojuszników. Nie możemy zgodzić się, by państwa najbardziej oddalone od Rosji wyznaczały poziom ryzyka, który później poniosą Polacy.
Trzeba też pilnować własnej podmiotowości wobec instytucji unijnych. Komisja Europejska i Rada Europejska będą obecne, ale polskie bezpieczeństwo pozostaje odpowiedzialnością państwa polskiego. Brukselska reprezentacja nie zastąpi Warszawy. Historia pokazuje, jak łatwo odpowiedzialność za rosyjską agresję bywa rozmywana, czego przykładem były słowa Angeli Merkel obciążające Polskę i państwa bałtyckie.
Obecność musi przynieść wynik
Udział Polski w europejskiej reprezentacji jest szansą, ale także zobowiązaniem. Rząd powinien jasno powiedzieć obywatelom, z jakimi warunkami jedzie do Berlina i jak zamierza chronić wschodnią flankę NATO. Dyplomacja prowadzona bez społecznej kontroli łatwo zamienia się w politykę faktów dokonanych.
Dla Polaków stawką nie jest prestiżowe zdjęcie z narady. Chodzi o granice rosyjskich wpływów, wiarygodność sojuszy oraz to, czy przyszły pokój zwiększy bezpieczeństwo Polski, czy tylko odsunie kolejne zagrożenie o kilka lat. Polska ma miejsce przy stole. Teraz musi mówić własnym głosem.
Źródła: Biuro Prezydenta Ukrainy, Nasz Dziennik








