Polscy naukowcy nagrodzeni za badania nad biomasą

2 godzin temu

Polska Akademia Nauk doceniła badania w obszarze wykorzystania biomasy z wieloletnich roślin przemysłowych. To podsumowanie wielu lat pracy naukowców z Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego.

Zespół prof. dr. hab. inż. Mariusza J. Stolarskiego z Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa UWM otrzymał wyróżnienie Wydziału II Nauk Biologicznych Polskiej Akademii Nauk w 2025 roku za dokonanie naukowe pt. „Produkcja, jakość i wielokierunkowe wykorzystanie biomasy wieloletnich roślin przemysłowych oraz ocena efektywności energetycznej, ekonomicznej i środowiskowej łańcuchów logistycznych”.

Rozwój polskiej nauki

W W skład nagrodzonego zespołu prof. Stolarskiego wchodzą: dr hab. inż. Michał Krzyżaniak, prof. UWM, dr hab. Ewelina Olba-Zięty, prof. UWM oraz dr hab. inż. Kazimierz Warmiński, prof. UWM.

Szef zespołu podkreśla wyjątkowość tego wyróżnienia.

– Z punktu widzenia naukowego jest to ważne osiągnięcie, ponieważ wśród laureatów znaleźli się przede wszystkim naukowcy z jednostek naukowych specjalizujących się w genetyce czy biologii molekularnej, czyli prowadzących badania podstawowe, na poziomie genetycznym lub komórkowym. Jesteśmy w tym roku jedynym nagrodzonym zespołem, który pochodzi z Wydziału Rolnictwa i Leśnictwa i de facto zajmuje się czymś zupełnie innym. Z pewnością miało na to wpływ to, iż wyniki naszych badań zostały opublikowane w prestiżowych, wysoko punktowanych czasopismach naukowych – mówił naukowiec.

Czytaj też: Powietrze bez smogu wyzwaniem dla krajowego przemysłu i nauki

Nagroda została przyznana za czternaście prac naukowych opublikowanych m.in. w czasopismach „Industrial Crops and Products”, „Energy” oraz „Renewable Energy”, realizowanych na przestrzeni kilku lat.

– Możemy powiedzieć, iż w ten sposób zostały docenione badania prowadzone od wielu lat w Katedrze Genetyki, Hodowli Roślin i Inżynierii Biosurowców na Wydziale Rolnictwa i Leśnictwa UWM. Tematem wykorzystania biomasy wieloletnich roślin przemysłowych zajmuję się od początków mojego doktoratu, czyli mniej więcej od przełomu lat dziewięćdziesiątych i dwutysięcznych. Później, wraz z kolejnymi latami kariery naukowej, współpracowałem z osobami, które podzielały moje zainteresowania naukowe – wyjaśnił prof. Mariusz Stolarski.

Wieloaspektowe spojrzenie na biomasę

Członkowie zespołu od lat rozwijają badania nad biomasą w ujęciu kompleksowym. Wieloletnie rośliny przemysłowe, kaskadowe wykorzystanie biomasy oraz analiza efektywności energetycznej, ekonomicznej i środowiskowej stanowiły podstawę prac habilitacyjnych prof. Michała Krzyżaniaka, prof. Eweliny Olby-Zięty i prof. Kazimierza Warmińskiego.

Nagrodzone badania obejmują kilka kluczowych obszarów.

– Po pierwsze – produkcję różnych gatunków – głównie wierzby, topole, rożnik przerośnięty, miskanty i inne gatunki wieloletnich roślin przemysłowych. Po drugie, jakość, czyli co możemy znaleźć w biomasie w kontekście przemysłowym i energetycznym, natomiast w wielokierunkowym wykorzystaniu chodzi głównie o kaskadowe wykorzystanie, czyli o to, aby w pierwszej kolejności znaleźć w biomasie coś, z czego można wytworzyć produkt o tzw. wyższej wartości dodanej, a na cele energetyczne wykorzystać to, co nie nadaje się do tych wyższych celów – wyjaśnia szef zespołu.

Czytaj też: Opolska fabryka okien udowadnia, iż biomasa może być jednym źródłem ciepła

Istotnym elementem badań jest także analiza efektywności energetycznej, ekonomicznej i środowiskowej całych łańcuchów logistycznych.

– Ocenialiśmy m.in. energochłonność produkcji w zależności od gatunku, odmiany, cyklu zbioru czy gęstości sadzenia. Badaliśmy również koszty i opłacalność oraz wpływ produkcji biomasy na środowisko. Co ważne, analizowaliśmy nie tylko etap uprawy, ale także zbiór, magazynowanie, przetwarzanie i transport biomasy do odbiorcy końcowego – informuje prof. Mariusz Stolarski.

Zdaniem prof. Stolarskiego efekty tych badań mają realne zastosowanie praktyczne – m.in. w energetyce lokalnej i ogrzewaniu domów, co nabiera szczególnego znaczenia w kontekście rosnącej popularności kotłów na pellet i paliw biomasowych.