Innowacyjny projekt PESA: wodorowy pojazd pasażerski z dofinansowaniem KPO
Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz S.A. rozpoczną prace nad pierwszym w Polsce wodorowym pojazdem pasażerskim, który będzie mógł kursować zarówno po liniach zelektryfikowanych, jak i tych bez sieci trakcyjnej. Projekt uzyskał wsparcie finansowe Narodowego Funduszu Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (NFOŚiGW) ze środków Krajowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności (KPO).
Szczegóły przedsięwzięcia i finansowanie
Projekt pod nazwą „Realizacja przedsięwzięcia badawczo-rozwojowego dotyczącego opracowania i budowy demonstratora wodorowego pojazdu pasażerskiego z dodatkowym zasilaniem z sieci trakcyjnej” realizowany jest w ramach priorytetowego programu „Wodoryzacja gospodarki”. Całkowity koszt inwestycji przekracza 108 mln zł, z czego ponad 36 mln zł pochodzi z dofinansowania KPO.
Umowę podpisali Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu NFOŚiGW, oraz Robert Tafiłowski i Maciej Maciejewski, wiceprezesi PESA. W spotkaniu uczestniczyli także przedstawiciele resortów klimatu i infrastruktury oraz Komisji Infrastruktury.
Znaczenie projektu dla transformacji energetycznej
Dzisiaj robimy kolejny krok w rozwoju kolejnictwa napędzanego wodorem w Polsce. Przeznaczamy ponad 36 mln zł na budowę prototypu pierwszego polskiego wodorowego pojazdu pasażerskiego – imponującego projektu o światowym potencjale. Polska musi sięgać po najnowsze, czyste technologie w obszarze rozwoju OZE i transportu, aby tworzyć swoje przewagi w procesie transformacji energetycznej i klimatycznej. Udział krajowych firm pozwala nam budować własne łańcuchy dostaw i uniezależniać się od rynków importowych. Kreujemy przestrzeń dla naszych naukowców, inżynierów i pracowników naszych spółek, by właśnie tutaj powstawały rozwiązania, które z dumą będziemy prezentować w Europie i na świecie
– Paulina Hennig-Kloska, ministra Klimatu i Środowiska
Wspieramy projekt, który realnie przesuwa granice technologiczne polskiej kolei. To pierwsze w kraju rozwiązanie łączące napęd wodorowy z możliwością zasilania z sieci trakcyjnej, a więc elastyczne i gotowe do wdrożenia w różnych warunkach infrastrukturalnych. Inwestujemy nie tylko w pojazd, ale w kompetencje i technologie, które mogą stać się polską specjalnością w obszarze zeroemisyjnego transportu
– Dorota Zawadzka-Stępniak, prezes zarządu NFOŚiGW
HEMU – nowy standard zeroemisyjnego transportu
Głównym celem projektu jest budowa pojazdu pasażerskiego typu HEMU (Hydrogen Electric Multiple Unit), pierwszego w Polsce pociągu wodorowego wyposażonego w trzy źródła zasilania: sieć trakcyjną (pantograf), ogniwa wodorowe oraz baterie. Takie rozwiązanie umożliwi elastyczne dostosowanie pracy pojazdu do warunków tras, a system sterowania opracowany przez PESA pozwoli na wybór najefektywniejszego źródła energii.
Od 2019 roku konsekwentnie budujemy wodorowy ekosystem. Nasza lokomotywa manewrowa przeszła już testy i certyfikację, budząc zainteresowanie m.in. w Szwecji czy w Grupie KGHM i Orlen. Teraz robimy kolejny krok – pojazd pasażerski HEMU. Dzięki dofinansowaniu z NFOŚiGW stworzymy technologię, która całkowicie eliminuje emisję CO2 na trasach lokalnych, oferując pasażerom ciszę i komfort, a przewoźnikom wydajność, której nie dają same baterie
– Robert Tafiłowski, wiceprezes zarządu PESA Bydgoszcz S.A.
Znaczenie dla rynku kolejowego i regionalnych przewozów
Projekt obejmuje opracowanie dokumentacji technicznej oraz budowę demonstracyjnego egzemplarza pojazdu, który spełni wymagania rynku kolejowego i normy bezpieczeństwa związane z wykorzystaniem wodoru. Rozwiązanie to jest szczególnie istotne dla regionalnych przewozów pasażerskich – około 40% linii kolejowych w Polsce nie jest zelektryfikowana, co sprawia, iż niskoemisyjne pociągi wodorowe mogą stanowić alternatywę dla składów spalinowych.
Rozwój produkcji lokomotyw wodorowych
To kolejna umowa między NFOŚiGW a PESA. We wrześniu 2025 roku podpisano umowę na dotację wspierającą budowę zaplecza produkcyjnego do lokomotyw wodorowych w Bydgoszczy. W ramach inwestycji powstaje kompleksowa infrastruktura o powierzchni ponad 15 tys. m².
W okresie trwałości projektu PESA planuje wyprodukować i sprzedać 25 lokomotyw wodorowych, których eksploatacja ma przyczynić się do redukcji emisji CO₂ o ponad 7 600 ton. Będą to pierwsze w Europie seryjnie produkowane lokomotywy manewrowe zasilane zielonym lub niskoemisyjnym wodorem, wyposażone w system autonomicznego wykrywania przeszkód na torze.
PESA Bydgoszcz S.A. – lider polskiego rynku pojazdów szynowych
Pojazdy Szynowe PESA Bydgoszcz S.A. to największy polski producent pojazdów szynowych, działający nie tylko w Polsce, ale także w wielu krajach Europy, Azji i Afryki. Większościowym akcjonariuszem spółki jest Grupa Polski Fundusz Rozwoju, posiadająca ponad 99% akcji PESA.
Źródło: Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
