Obudź się! Czy wiesz, jaki masz dług i kto bawi się za Twoje pieniądze?

Polska zadłuża się w zawrotnym tempie, a zobowiązania Świnoujścia mają przekroczyć trzysta milionów złotych. To nie są abstrakcyjne liczby zapisane w urzędowych tabelach. Dług oznacza odsetki, ograniczenia dla kolejnych budżetów i rachunek, który ostatecznie spłacają mieszkańcy. W najnowszym odcinku programu „Fakty bez filtra” Daniel Szysz apeluje: obudźcie się i pilnujcie Polski oraz Świnoujścia.

Jesteśmy w czarnej dziurze, a większość zaczęła się w niej urządzać

Festyny, koncerty, kolorowe wydarzenia i kolejne polityczne obietnice skutecznie odciągają uwagę od tego, co dzieje się z publicznymi pieniędzmi. Tymczasem zadłużenie państwa i samorządów rośnie, a koszty obsługi długu ponoszą podatnicy.

Można udawać, iż problemu nie ma. Można przyzwyczaić się do kolejnych kredytów, obligacji i deficytów. Można choćby urządzić się w tej finansowej czarnej dziurze. Nie zmienia to jednak faktu, iż każdy pożyczony miliard trzeba będzie kiedyś oddać, najczęściej wraz z wysokimi odsetkami.

Ponad trzysta milionów złotych zadłużenia Świnoujścia

Zgodnie z miejskimi dokumentami finansowymi zadłużenie Świnoujścia w kolejnych latach ma przekroczyć trzysta milionów złotych. Przy przyjęciu liczby około trzydziestu pięciu tysięcy mieszkańców daje to blisko osiem tysięcy sześćset złotych długu na jedną osobę.

Ten statystyczny rachunek dotyczy każdego mieszkańca. Noworodka, ucznia, osoby pracującej, przedsiębiorcy i seniora.

Budżet Świnoujścia na 2026 rok zakłada dochody na poziomie około 538,9 miliona złotych oraz wydatki sięgające 668,1 miliona złotych. Planowany deficyt po zmianach wyniósł około 129,6 miliona złotych, a jednym ze źródeł jego pokrycia ma być emisja obligacji komunalnych o wartości 106 milionów złotych. Dane można sprawdzić w dokumentach opublikowanych przez Urząd Miasta Świnoujście.

Sam dług nie zawsze musi oznaczać katastrofę. Kredyty i obligacje mogą służyć finansowaniu potrzebnych inwestycji. Mieszkańcy mają jednak prawo wiedzieć, na co dokładnie przeznaczane są pożyczone pieniądze, ile kosztują odsetki i czy każda finansowana inwestycja jest rzeczywiście niezbędna.

CZEGO OBAWIA SIĘ AGATOWSKA, PREZYDENT ŚWINOUJŚCIA? PROSTE PYTANIA WCIĄŻ BEZ ODPOWIEDZI

Dług Polski rośnie o miliardy

Według danych Ministerstwa Finansów zadłużenie Skarbu Państwa na koniec maja 2026 roku wynosiło ponad 2,135 biliona złotych. Od końca 2025 roku wzrosło o około 183,7 miliarda złotych. Oznacza to średni przyrost wynoszący około 1,2 miliarda złotych dziennie, czyli ponad czternaście tysięcy złotych na sekundę.

Trzeba zaznaczyć, iż jest to wyliczenie dotyczące wzrostu zadłużenia Skarbu Państwa w tym konkretnym okresie, a nie stała prędkość obowiązująca każdego dnia. Oficjalne dane publikuje Ministerstwo Finansów.

Państwowy dług publiczny na koniec pierwszego kwartału 2026 roku wyniósł natomiast około 2,008 biliona złotych i był o 94,6 miliarda złotych wyższy niż na koniec 2025 roku.

To pokazuje skalę problemu. W czasie trwania niespełna jedenastominutowego materiału zadłużenie liczone według średniego tempa czternastu tysięcy złotych na sekundę mogłoby wzrosnąć o ponad dziewięć milionów złotych.

Tańsze paliwo, ale kto zapłaci różnicę?

W materiale poruszony został również temat politycznych zapowiedzi dotyczących obniżania cen paliwa. Każda taka obietnica powinna zostać dokładnie przeanalizowana. jeżeli cena ma zostać obniżona administracyjnie albo poprzez dopłatę, trzeba odpowiedzieć na podstawowe pytanie: kto pokryje różnicę?

Nie istnieją pieniądze rządu, miasta ani państwowej spółki, które nie mają związku z obywatelami. Ostatecznie źródłem finansowania są podatki, opłaty, zyski spółek należących do państwa albo kolejny dług.

W mieście przygranicznym, takim jak Świnoujście, skutki każdej promocji paliwowej mogą być szczególnie widoczne. Z tańszego paliwa mogą korzystać również kierowcy przyjeżdżający z Niemiec. Dlatego mieszkańcy mają prawo pytać, jaki będzie rzeczywisty koszt programu i kto go sfinansuje.

Samorząd ma służyć mieszkańcom

Rolą samorządu nie jest organizowanie niekończącego się spektaklu za publiczne pieniądze. Podstawowym zadaniem władz jest sprawne administrowanie miastem, zapewnienie bezpieczeństwa, utrzymanie infrastruktury i odpowiedzialne zarządzanie budżetem.

Każda złotówka wydawana przez urząd pochodzi ze wspólnej kasy. Dlatego kontrolowanie umów, przetargów, zleceń i kosztów inwestycji nie jest atakiem na władzę. Jest prawem mieszkańców i obowiązkiem lokalnych mediów.

Nie dajmy się uśpić festynom, konferencjom prasowym i atrakcyjnym obietnicom. Pytajmy o liczby, dokumenty, odsetki i długofalowe konsekwencje podejmowanych decyzji.

Pilnujcie Polski. Pilnujcie Świnoujścia. Bo kiedy mieszkańcy przestają patrzeć władzy na ręce, ktoś bardzo gwałtownie zaczyna bawić się za ich pieniądze.

Zobacz najnowszy odcinek „Fakty bez filtra”

Bezpośredni link do filmu:
https://www.youtube.com/embed/xkNyF7lhItw

Najważniejsze pytania i odpowiedzi

Ile wynosi zadłużenie Świnoujścia?
Według miejskich prognoz finansowych zadłużenie w kolejnych latach ma przekroczyć trzysta milionów złotych.

Ile długu przypada na jednego mieszkańca?
Przy długu przekraczającym trzysta milionów złotych i około trzydziestu pięciu tysiącach mieszkańców jest to blisko osiem tysięcy sześćset złotych na osobę.

Jak gwałtownie rosło zadłużenie Skarbu Państwa?
Od końca 2025 roku do końca maja 2026 roku wzrosło o około 183,7 miliarda złotych. Daje to średnio około 1,2 miliarda złotych dziennie i ponad czternaście tysięcy złotych na sekundę.

Czy każde zadłużenie jest złe?
Nie. Dług może finansować potrzebne inwestycje, ale jego wysokość, przeznaczenie oraz koszty obsługi muszą pozostawać pod społeczną kontrolą.

ILE KOSZTOWAŁO USUNIĘCIE JEDNEJ TOPOLI? AGATOWSKA ZAPŁACIŁA 9900 ZŁ! MIESZKAŃCY MOGĄ BYĆ ZASKOCZENI