Jednolity rynek wymaga skutecznego działania
Autorzy listu podkreślają, iż Europa zna problemy jednolitego rynku. Największym wyzwaniem nie jest brak diagnozy, ale brak wystarczającej woli politycznej, aby zapewnić jego pełne funkcjonowanie. Jak podkreślają sygnatariusze, słaby jednolity rynek oznacza słabszą Europę i ogranicza jej znaczenie na arenie międzynarodowej.
W liście wskazano, iż problemy związane z fragmentacją rynku i nadmiernymi regulacjami często wynikają nie z działań podejmowanych na poziomie unijnym, ale z decyzji krajowych. Państwa członkowskie tworzą dodatkowe bariery, nakładają wymogi wykraczające poza przepisy UE (gold-plating) lub nie wdrażają unijnych regulacji w terminowy i spójny sposób. W konsekwencji jednolity rynek pozostaje w wielu obszarach rozwiązaniem funkcjonującym bardziej formalnie niż praktycznie.
Potrzeba skutecznej realizacji celów mapy drogowej „One Europe, One Market”
Sygnatariusze odnoszą się do mapy drogowej „One Europe, One Market”, której celem jest dokończenie budowy jednolitego rynku do końca 2027 roku. Dokument określa cele, inicjatywy legislacyjne i mechanizmy monitorowania, stanowiąc istotny krok w kierunku większej spójności działań.
Jednocześnie autorzy listu wskazują, iż mapa drogowa nie zawiera wystarczających mechanizmów egzekwowania. Brakuje wiarygodnych narzędzi zapewniających realizację zobowiązań, konsekwencji za niedotrzymywanie terminów oraz zachęt do zmiany praktyk. Zdaniem sygnatariuszy istnieje ryzyko, iż bez takich elementów dokument pozostanie deklaracją ambicji, która nie przełoży się w wystarczającym stopniu na korzyści dla przedsiębiorstw i obywateli.
– Europejski biznes od lat wskazuje, iż potencjał jednolitego rynku nie jest w pełni wykorzystywany. Wyzwaniem nie jest już brak wiedzy o tym, co wymaga poprawy, ale brak skutecznych mechanizmów, które pozwoliłyby przełożyć polityczne deklaracje na realne zmiany. Mapa drogowa „One Europe, One Market” jest ważnym krokiem w kierunku zapewnienia, aby jednolity rynek działał skuteczniej w praktyce, ale z perspektywy przedsiębiorców potrzebne są silniejsze narzędzia monitorowania i egzekwowania zobowiązań. Dlatego europejskie organizacje biznesowe zdecydowały się wystąpić ze wspólnym apelem do ministrów ds. konkurencyjności UE. Miarą sukcesu powinno być nie to, ile nowych inicjatyw podejmujemy, ale ile barier udało się usunąć – wskazuje Ewelina Augustyniak, ekspertka ds. UE Konfederacji Lewiatan.
Odpowiedzialność za integrację rynku
Autorzy listu zwracają uwagę, iż odpowiedzialność za stan jednolitego rynku jest rozproszona, dlatego najważniejsze znaczenie ma polityczne przywództwo. Kwestie dotyczące jednolitego rynku powinny być stałym elementem prac ministrów ds. konkurencyjności UE, którzy powinni działać jako aktywni liderzy integracji rynku.
Jednocześnie odpowiedzialność zaczyna się na poziomie krajowym. Państwa członkowskie nie powinny zabiegać o silniejszy jednolity rynek na poziomie europejskim, jednocześnie osłabiając go poprzez działania krajowe. Postęp powinien być oceniany przede wszystkim przez liczbę usuniętych barier, a nie przez liczbę nowych inicjatyw.
Uproszczenie regulacji i wsparcie konkurencyjności
Sygnatariusze listu wskazują, iż odpowiedzią na problemy jednolitego rynku nie powinny być jedynie doraźne rozwiązania, ale reformy strukturalne. Jednym z obszarów wymagających działań jest przygotowywany EU Product Act, który powinien zmodernizować i ujednolicić istniejące europejskie przepisy dotyczące produktów bez nakładania nowych obciążeń na przedsiębiorstwa. Nowe rozwiązania powinny jednocześnie wspierać rozwój nowych, zielonych modeli biznesowych oraz przyspieszać cyfryzację.
Sygnatariusze podkreślają, iż w coraz bardziej złożonym świecie siła Europy będzie zależeć od jej umiejętności działania jako jedna całość. Bez w pełni funkcjonującego jednolitego rynku Unia Europejska będzie mniej konkurencyjna, mniej odporna i mniej znacząca globalnie.
Poza Konfederacją Lewiatan do inicjatywy przystąpiły organizacje reprezentujące przedsiębiorców z Danii, Holandii, Hiszpanii, Francji, Irlandii, Czech, Bułgarii, Portugalii, Finlandii, Włoch i Rumunii. Wspólny apel jest wyrazem stanowiska europejskiego biznesu, iż dokończenie budowy jednolitego rynku powinno stać się jednym z najważniejszych priorytetów Unii Europejskiej.
Konfederacja Lewiatan
