Zmiany wprowadzane są stopniowo już od kilku lat. Pod koniec 2023 roku zakazane zostało używanie tzw. „kopciuchów”, czyli starych, pozaklasowych kotłów na węgiel lub drewno, niespełniających norm emisyjnych określonych w standardzie PN-EN 303-5:2012. Od końca 2025 roku przepisy obejmą również miejscowe ogrzewacze pomieszczeń – kominki, piece kaflowe i wolnostojące piece typu koza. Ich dalsza eksploatacja będzie możliwa wyłącznie wtedy, gdy spełniają wymagania ekoprojektu albo zostaną doposażone w urządzenia ograniczające emisję pyłów do dopuszczalnych poziomów.
Przestrzeganie uchwały antysmogowej będzie kontrolowane zarówno pod kątem rodzaju stosowanego źródła ciepła, jak i wykorzystywanego paliwa. Za naruszenie przepisów grozi mandat lub grzywna w wysokości od 20 do choćby 5 tys. zł. Utrudnianie lub uniemożliwianie kontroli może natomiast skutkować odpowiedzialnością karną, włącznie z karą aresztu.
Nowe regulacje nie oznaczają całkowitego zakazu ogrzewania paliwami stałymi, ale wprowadzają wyraźne standardy. Legalnie użytkowane mogą być wyłącznie nowoczesne kotły i piece spełniające normy ekoprojektu (Ecodesign) lub najwyższe klasy emisji według normy PN-EN 303-5:2012. Im wyższa klasa, tym dłuższy dopuszczalny okres użytkowania urządzenia. Jednocześnie uchwała nie ogranicza korzystania z innych, często bardziej rekomendowanych źródeł ciepła, takich jak ogrzewanie gazowe, sieć ciepłownicza, energia elektryczna, pompy ciepła czy inne odnawialne źródła energii.
Kolejne terminy zapisane w przepisach dotyczą lat następnych. Do końca 2027 roku mieszkańcy będą zobowiązani do wymiany kotłów i pieców na węgiel lub drewno klasy 3 i 4. Urządzenia klasy 5, uruchomione przed 1 maja 2018 roku, będą mogły być użytkowane aż do naturalnego końca swojej żywotności.
Wymiana źródła ogrzewania wiąże się jednak z kosztami, dlatego samorządy oferują wsparcie finansowe. Poznań od 2018 roku prowadzi program dotacyjny „Kawka Bis”, który pomaga mieszkańcom pozbyć się niskoemisyjnych pieców. W 2026 roku dofinansowanie może sięgnąć choćby 35 tys. zł. Nabór wniosków ruszył 2 stycznia i potrwa do końca lipca.
W ramach programu można sfinansować m.in. podłączenie do miejskiej sieci ciepłowniczej, instalację ogrzewania gazowego lub elektrycznego, a także wybrane typy pomp ciepła. Szczegółowe informacje dostępne są na stronie internetowej miasta.
Samorządy podkreślają, iż zmiany mają przede wszystkim wymiar zdrowotny. Ograniczenie niskiej emisji oznacza mniej smogu, czystsze powietrze i realną poprawę jakości życia mieszkańców – szczególnie w okresie grzewczym.

2 godzin temu











