Wieczorem, w sobotę 2 maja 2026 roku, w The Pavilion w Arts Centre Melbourne zgromadziło się 200 gości, aby podczas uroczystej kolacji uczcić 235. rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 Maja – pierwszej w Europie i drugiej na świecie nowoczesnej ustawy zasadniczej. Wydarzenie, które odbywa się od 2002 roku, zostało zorganizowane już po raz dwudziesty pierwszy przez społeczny Komitet Obchodów Rocznicy Konstytucji 3 Maja 1791 Roku, w składzie: Teresa Kamiński (organizator), ks. Wiesław Słowik SJ OAM, Barbara Czech OAM, Grzegorz Machnacki, Jan Szuba OAM i dr Włodzimierz Wnuk.
Uczestnicy wydarzenia (fot. B. Czech)Gościem honorowym i głównym mówcą wieczoru był Jeff Kennett AC, były premier stanu Wiktoria oraz były prezes klubu piłkarskiego Hawthorn Football Club. Szczególnym gościem był również Władysław Teofil Bartoszewski, sekretarz stanu w Rzeczypospolitej Polskiej i Wiceminister Spraw Zagranicznych, który przewodniczył delegacji z Polski. W jej skład weszła również Anna Sochańska, dyrektor Departamentu Współpracy z Polonią i Polakami za Granicą Ministerstwa Spraw Zagranicznych RP oraz była ambasador RP w Irlandii.
Wśród pozostałych zaproszonych gości znaleźli się m.in. Karolina Cemka, Chargé d’affaires Ambasady Rzeczypospolitej Polskiej w Canberze, Piotr Rakowski, Konsul Generalny RP w Sydney, Bruce Aitken MLA, były przewodniczący Rady Legislacyjnej stanu Wiktoria, Andrzej Soszyński, Honorowy Konsul Generalny RP w Wiktorii wraz z małżonką Urszulą, Beata Pękala, I sekretarz Ambasady RP w Canberze, Sylvia Coombes, komisarz Victorian Multicultural Commission oraz Honorowy Konsul Fidżi, senator Annette Hurley oraz Bogusław Korbel, były senator reprezentujący Australię Południową, Grzegorz Machnacki, reprezentujący Radę Naczelną Polonii Australijskiej, Elżbieta Dziedzic, prezes Federacji Polskich Organizacji w Wiktorii.
Siedzą (od lewej): Monika Łańcucki, Charge d’affaires Karolina Cemka, The Hon Jeff Kennett AC, Sekretarz Stanu MSZ Władysław T. Bartoszewski, prof. Tracey Rowland. Stoją (od lewej): Jan Szuba OAM, Stuart Rowland (fot. HM Photos)
Siedzą (od lewej): konsul Andrzej Soszyński, Urszula Soszyńska, Konsul Generalny Piotr Rakowski, Lee Skubiszewski. Stoją (od lewej): Beata Pękala, The Hon Bruce Atkinson MLA, Sylvia Coombe, Cezary Skubiszewski, Anna Sochańska (fot. HM Photos)Na kolacji obecni byli przedstawiciele następujących organizacji polonijnych: Rady Naczelnej Polonii Australijskiej, Federacji Polskich Organizacji w Wiktorii, Australiskiego Instytutu Spraw Polskich, Stowarzyszenia Polskich Profesjonalistów w Australii, Stowarzyszenia Polaków Wschodnich Dzielnic Melbourne, Polskiego Zespołu Wokalno-Tannecznego „Łowicz”, Zespołu Pieśni i Tańca „Polonez”, Polskiego Biura Opieki Społecznej „PolCare”, Związku Polaków w Melbourne, Związku Polaków w Geelong, wiktoriańskiego oddziału Polsko-Australijskiej Izby Handlowej, Polish Cinema in Australia, Polskiego Sanktuarium Maryjnego w Essendon, Muzeum i Archiwum Polonii Australijskiej, Związku Harcerstwa Polskiego „Podhale” w Melbourne, PolOz (Polish Australians in Victoria), Towarzystwa Polskiej Kultury w Wiktorii, Stowarzyszenia Polskich Żydów i Ich Potomków, Komitetu Parafialnego kościoła św. Ignacego w Richmond, redakcji „Tygodnika Polskiego” (Strzelecki Holdings).
Wśród patronów wydarzenia znaleźli się: Cezary Skubiszewski wraz z małżonką Lee Skubiszewski, prof. Tracey Rowland wraz z mężem Stuartem Rowlandem i ks. Wiesław Słowik SJ OAM.
Sponsorami wydarzenia byli: państwo Zbigniew Zerger OAM i Teresa Zerger, Natalia Cymbalista, Zygmunt Bieliński OAM, Federacja Polskich Organizacji w Wiktorii i Polskie Biuro Opieki Społecznej „PolCare”.
Jan Szuba OAM – MC wieczoru (fot. HM Photos)
ks. Wiesław Słowik SJ OAM odmawia błogosławieństwo przed posiłkiem (fot. HM Photos)
Konsul Andrzej Soszyński wznosi toast (Loyal Toast) (fot. HM Photos)
Monika Łańcucki zapowiada mówcę wieczoru (fot. HM Photos)Monika Łańcucki, przedstawiając Jeffa Kennetta AC, nadała ton całemu wieczorowi, nawiązując do związków pomiędzy sekretarzem stanu Władysławem Teofilem Bartoszewskim, jego ojcem – Władysławem Bartoszewskim – oraz Jeffem Kennettem. W swoim wystąpieniu odwołała się do słynnych słów Władysława Bartoszewskiego: „Warto być przyzwoitym”, pokazując, w jaki sposób obaj politycy kierowali się tymi wartościami w swojej działalności publicznej.
Jeff Kennett w swoim przemówieniu wspomniał rozmowy przeprowadzone z Władysławem Teofilem Bartoszewskim. Nawiązał także do swojego pytania dotyczącego obrazu Jana Matejki przedstawiającego uchwalenie Konstytucji 3 Maja – interesowało go, czy postacie ukazane na płótnie były rzeczywistymi uczestnikami wydarzeń, czy jedynie przypadkowymi postaciami dodanymi przez artystę. Z satysfakcją przyjął informację, iż obraz rzeczywiście przedstawia autorów i twórców Konstytucji.
Hon Jeff Kennett AC (fot. B. Czech)Podziękowanie w imieniu organizatorów wygłosił melbourneński adwokat Marcus Clark KC, którego żona Iwona jest Polką oraz który w przeszłości pełnił funkcję dyrektora Carlton Football Club. Z adekwatnym sobie poczuciem humoru nawiązał do listy wcześniejszych mówców wydarzenia, żartując, iż Jeff Kennett dołącza do tego grona przede wszystkim jako były prezes Hawthorn Football Club, a dopiero później jako były premier Wiktorii.
W części artystycznej wystąpił Rosebank Quartet Adama Piechocińskiego w składzie: Adam Piechociński (skrzypce), Conor Magill (skrzypce), Gyula Cseszkó (altówka), Mahalia Shelto (wiolonczela). Muzycy zaprezentowali: Kwartet smyczkowy nr 1, cz. 1 Alffreda Hilla; Kwartet humorystyczny „Każdy po swojemu” Zygmunta Noskowskiego; I Kwartet smyczkowy, cz. II (Andantino) i cz. III (Scherzo. Allegro moderato) Stanisława Moniuszki; poloneza a-moll „Pożegnanie ojczyzny” Michała Kleofasa Ogińskiego.
Od lewej: Andrzej Piechociński, Conor Magill, Gyula Cseszkó i Mahalia Shelto (fot. B. Czech)Komitet Organizacyjny otrzymał list od wiceministra Władysława T. Bartoszewskiego z podziękowaniami oraz słowami uznania. Przedstawiciel MSZ wyraził podziw dla uroczystego sposobu, w jaki Polacy w Australii obchodzą rocznice narodowe, a także podkreślił, iż był poruszony pozytywną opinią o Polakach i ich wkładzie w rozwój Australii, wyrażoną przez byłego premiera stanu Wiktoria.
Organizatorzy już dziś zapraszają na przyszłoroczne obchody rocznicy uchwalenia Konstytucji 3 Maja odbędzie się w Melbourne po raz dwudziesty pierwszy.
Źródło: Teresa Kamiński
Zdjęcie tytułowe: Władysław T. Bartoszewski, Sekretarz Stanu w Ministerstwie Spraw Zagranicznych RP, Kolacja upamiętniająca 235. rocznicę Konstytucji 3 Maja, The Pavilion, Arts Centre, Melbourne, 2 maja 2026 roku (fot. B. Czech)
Zdjęcia: Barbara Czech OAM, HM Photos
