Karol Nawrocki podpisał cztery ustawy. Trzy projekty zawetował

Zdjęcie: Karol Nawrocki podpisał cztery ustawy. Trzy projekty zawetował

Prezydent Karol Nawrocki 28 sierpnia podpisał cztery z siedmiu ustaw i zawetował trzy: o państwowym eDzienniku, programach ochrony powietrza oraz zmianach w Prawie energetycznym. Dla Polaków oznacza to zatrzymanie przepisów budzących zastrzeżenia o bezpieczeństwo danych dzieci, koszty publiczne, inwestycje lokalne i stabilność prawa.

Cztery ustawy z podpisem prezydenta

Kancelaria Prezydenta RP poinformowała 28 sierpnia, iż Karol Nawrocki podpisał ustawy dotyczące samorządów zawodowych architektów i inżynierów budownictwa, jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, usuwania skutków powodzi oraz wsparcia zrównoważonego lotnictwa. Prezydencki podpis zamyka etap stanowienia tych przepisów i kieruje je do ogłoszenia.

Pierwsza z ustaw ma ograniczyć biurokrację przy wykonywaniu prawomocnych kar dyscyplinarnych wobec architektów i inżynierów. Druga wzmacnia kompetencje Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych, w tym kontrolę graniczną żywności sprowadzanej z państw trzecich. To ważne z punktu widzenia polskich rolników i konsumentów. Kontrola jakości importu nie może pozostawać fikcją, zwłaszcza gdy unijna polityka handlowa otwiera rynek na silną konkurencję spoza Europy.

Ustawa powodziowa tworzy stały mechanizm pomocy właścicielom gruntów rolnych zniszczonych albo zdegradowanych przez powódź. Z kolei przepisy lotnicze przewidują rekompensaty różnicy między ceną paliwa SAF a tradycyjną naftą lotniczą. Prezydent zaznaczył, iż podpis nie oznacza poparcia dla systemu EU ETS. Uznał jednak, iż skoro unijne rozporządzenia i tak nakładają koszty na polską branżę, pozostawienie firm bez rekompensaty uderzałoby w krajowych przewoźników.

Państwowy eDziennik zatrzymany

Najwięcej uwagi wywołuje weto wobec ustawy o państwowym eDzienniku. Kancelaria wskazała, iż centralny system miałby gromadzić numery PESEL, zdjęcia uczniów, oceny, frekwencję i informacje o specjalnych potrzebach edukacyjnych. Według prezydenta projekt nie dawał wystarczających gwarancji ochrony tak obszernego zbioru danych.

Drugi problem to koszt przekraczający 200 mln zł. Trzeci dotyczy tempa wdrożenia: pilotaż miał ruszyć szybko, a cały system obowiązywać od września 2027 r. Cyfryzacja szkoły może służyć rodzicom, uczniom i nauczycielom, ale państwo nie ma prawa eksperymentować na danych dzieci ani wydawać setek milionów bez przejrzystego rachunku. Karol Nawrocki nie odrzucił samej idei eDziennika. Zażądał konsultacji, realnych zabezpieczeń oraz racjonalnych kosztów.

Weto dla przepisów środowiskowych i energetycznych

Prezydent odmówił również podpisania nowelizacji dotyczącej programów ochrony powietrza przygotowywanych przez samorządy. Projekt pozwalał składać skargi na podstawie interesu faktycznego, bez wykazania naruszenia konkretnego prawa skarżącego. W ocenie głowy państwa mogłoby to otworzyć drogę organizacjom spoza danego regionu, także zagranicznym, do blokowania lokalnych dróg, fabryk i innych przedsięwzięć. Samorządy miały też otrzymać mało czasu w kosztowne dostosowanie się do nowych obowiązków.

Spór wpisuje się w szerszą obronę polskiej swobody rozwojowej przed wadliwymi elementami Zielonego Ładu. Ochrona powietrza jest potrzebna, ale nie może stawać się narzędziem paraliżowania inwestycji przez podmioty, które nie ponoszą skutków swoich żądań. Koszt ostatecznie płacą mieszkańcy: w cenach, podatkach i utraconych miejscach pracy.

Trzecie weto dotyczy zmian w Prawie energetycznym. Prezydent argumentował, iż w marcu podpisał nowelizację, a kilka miesięcy później parlament uchwalił przepisy częściowo odwracające wcześniejsze rozwiązania. Takie stanowienie prawa niszczy przewidywalność potrzebną przedsiębiorcom i obywatelom. Inwestycji nie planuje się według zasad zmienianych co kilka miesięcy.

Prezydenckie weto jako bezpiecznik

Decyzja pokazuje model urzędu, o którym Karol Nawrocki mówi od początku kadencji. Prezydentura ma być samodzielnym głosem obywateli, a nie automatem do zatwierdzania rządowych przedłożeń. Cztery podpisy dowodzą, iż Pałac Prezydencki nie blokuje ustaw dla samego konfliktu. Trzy weta wyznaczają granicę tam, gdzie projekty budzą poważne pytania o dane dzieci, pieniądze podatników, rozwój lokalny i pewność prawa.

Dla Polski stawka jest prosta. Państwo ma działać nowocześnie, ale musi chronić obywatela przed własną niefrasobliwością. o ile Sejm chce odrzucić zastrzeżenia prezydenta, powinien przedstawić rozwiązania bezpieczniejsze i lepiej policzone. Samo hasło cyfryzacji albo ekologii nie zastąpi odpowiedzialnego prawa.

Źródło: Kancelaria Prezydenta RP

Źródło: Kancelaria Prezydenta RP