Dobra kondycja energetyczna budynków ochotniczych straży pożarnych ma znaczenie nie tylko dla komfortu strażaków, ale także dla jakości powietrza w okolicy i ograniczania zużycia energii. Strażnice OSP to często prawdziwe serca wsi i małych miejscowości: miejsca spotkań, szkoleń i aktywności, dlatego ich dobra kondycja techniczna ma znaczenie dla całej społeczności.
W 2025 roku Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Warszawie prowadził program „Przedsięwzięcia z zakresu ochrony powietrza wspierające działalność ochotniczych straży pożarnych” wspierający inwestycje poprawiające efektywność energetyczną obiektów OSP oraz wykorzystanie odnawialnych źródeł energii.
Celem programu było zapobieganie powstawaniu i ograniczanie emisji zanieczyszczeń do powietrza, zwiększenie udziału odnawialnych źródeł energii, a także zmniejszenie zużycia energii cieplnej i elektrycznej w budynkach użytkowanych przez ochotnicze straże pożarne.
Program był skierowany do gmin oraz OSP, które mogły ubiegać się o dotację na przedsięwzięcia realizowane w obiektach wykorzystywanych na cele statutowe. Dofinansowanie miało formę dotacji i mogło wynosić do 80 proc. kosztów kwalifikowanych, przy czym maksymalna kwota wsparcia dla jednego beneficjenta nie mogła przekroczyć 40 000 zł. Fundusz udzielał dofinansowania na przedsięwzięcia, których koszt kwalifikowany nie przekraczał 150 000 zł.
W ramach programu „Przedsięwzięcia z zakresu ochrony powietrza wspierające działalność ochotniczych straży pożarnych” zawarto 27 umów, a łączna kwota przyznanych dotacji wyniosła 983 562,18 zł. Zrealizowane inwestycje pozwoliły osiągnąć wymierne efekty ekologiczne, w tym ograniczenie emisji CO₂ o 139,68 Mg (czyli ton) rocznie, zmniejszenie zużycia energii końcowej o 150,73 MWh rocznie oraz produkcję energii z odnawialnych źródeł na poziomie 100 460 kWh rocznie.
Dofinansowanie obejmowało szeroki zakres działań, m.in. termomodernizację budynków, zakup i montaż instalacji fotowoltaicznych, instalację pomp ciepła lub modernizację źródeł ciepła na rozwiązania niskoemisyjne, a także modernizację oświetlenia w celu ograniczenia zużycia energii elektrycznej. Wsparciem objęte były również prace towarzyszące, takie jak wymiana stolarki, modernizacja instalacji wewnętrznych, montaż odnawialnych źródeł energii czy przygotowanie dokumentacji technicznej i audytów energetycznych.
Program przyczynił się do poprawy efektywności energetycznej remiz, ograniczenia emisji zanieczyszczeń do powietrza oraz zmniejszenia kosztów ich funkcjonowania, wspierając jednocześnie działania na rzecz ochrony środowiska w naszym regionie.
