Emocje wokół prezydenckiego weta. Wiceminister: każda wolność słowa powinna mieć swoje granice

Spór wokół prezydenckiego weta

- Próba wykorzystywania jakichkolwiek emocji i stwarzania takiego pozoru, iż alternatywą dla naszego bezpieczeństwa ma być potencjalne ograniczenie wolności słowa, nie jest czymś, z czym się w jakikolwiek sposób zgadzamy - mówił w RDC Szymon Stachowiak, samorządowiec i społeczny doradca prezydenta Karola Nawrockiego.

Pytany, czy jego zdaniem wolność słowa powinna być nieograniczona, przedstawiciel Kancelarii Prezydenta odpowiedział, iż nie. - Na panią się wylewa bardzo dużo hejtu, który dawno wyszedł poza konstruktywną krytykę, i absolutnie potępiam każde tego typu zachowanie, ale to jeszcze nie znaczy, iż mamy komuś w sposób uznaniowy dawać możliwość, aby oceniał, co tym hejtem jest, a co nie - dodał, zwracając się do prowadzącej Agnieszki Gozdyry.

Z tym postrzeganiem problemu nie zgadza się sekretarz stanu w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi Małgorzata Gromadzka z Koalicji Obywatelskiej.

- Jestem zbulwersowana pana słowami. Jak można w ten sposób mówić, iż my będziemy zabraniać wolności słowa, iż ta zmiana ustawowa zabrania jakiejkolwiek wolności słowa? Ale każda wolność słowa powinna mieć swoje granice. Do sieci sięgają dzieci, sięga młodzież. Czy ma pan wyobrażenie, jakie to ma oddziaływanie na młode pokolenie? - pytała na antenie.

Posłuchaj całej audycji "Bez ogródek":

Prezydent zawetował ustawę dot. blokowania nielegalnych treści w internecie

Nowelizację ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektórych innych ustaw przygotowało Ministerstwo Cyfryzacji. Celem zmian było wprowadzenie procedury, dzięki której możliwe byłoby szybkie wydawanie nakazów ograniczających dostęp do treści naruszających prawo w internecie.

Uzasadniając decyzję o zawetowaniu noweli, prezydent Karol Nawrocki oświadczył, iż nie będzie ulegał szantażom rządzących, tym bardziej, jeżeli zakładnikami ma być bezpieczeństwo i wolność. Zwrócił uwagę, iż na końcowym etapie prac w Senacie ponownie rozszerzono kompetencje urzędnicze w zakresie blokowania treści. Argumentował, iż to kompetencja szczególnie wrażliwa, a jej nadużycie może doprowadzić do ograniczenia debaty publicznej. Prezydent powiedział, iż państwo ma w tej chwili możliwość ochrony społeczeństwa w tym zakresie, natomiast proponowana nowelizacja jest "próbą nadużycia władzy, by zabezpieczyć własne, polityczne interesy".

Komentując decyzję prezydenta, Donald Tusk zaznaczył we wpisie na platformie X, iż "ochrona dzieci przed internetowymi przestępcami powinna łączyć ponad politycznymi podziałami". Pytany o weto na wieczornym briefingu przed powrotem z Dublina premier ocenił, iż - w kontekście zdarzeń z ostatnich miesięcy - chronienie młodych ludzi przed "złem w internecie, przed nienawiścią, przed agresją, przestępcami w internecie" wydawało się "czymś tak oczywistym". - Nie jestem w stanie pojąć, dlaczego prezydent jest gotów blokować choćby tak potrzebne i tak społecznie uzasadnione ustawy. To jest wstyd, tak naprawdę. jeżeli chce toczyć wojnę z rządem kosztem polskich dzieci i polskiego bezpieczeństwa, to jest to po prostu wstyd - ocenił Tusk.

Zawetowana ustawa była jedną z dwóch przygotowanych w odpowiedzi na prezydenckie weto z początku roku nowelizacji ustawy o świadczeniu usług drogą elektroniczną oraz niektórych innych ustaw. Druga z nich, pozwalająca na powołanie prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej na koordynatora ds. usług cyfrowych, została pod koniec września podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego i weszła w życie 6 listopada. Przyjęcie przepisów jest konieczne do wdrożenia w Polsce obowiązującego w krajach Unii Europejskiej Aktu o usługach cyfrowych, który zaczął obowiązywać ponad dwa lata temu. Za brak tej implementacji grożą wysokie kary finansowe.

Zgodnie z zawetowaną nowelizacją sądy i adekwatne organy miały wydawać nakazy dotyczące treści w internecie. Chodzi o sytuacje, gdy w sieci pojawiałyby się treści niezgodne z prawem, np. związane z oszustwami internetowymi, kradzieżą tożsamości, handlem ludźmi, propagowaniem ustrojów totalitarnych, sprzedażą podróbek oraz nielegalnym handlem towarami. Dostawcy usług internetowych, w tym np. platformy internetowe, musieliby blokować wskazane w decyzjach organów treści, ale użytkownicy, których treści ograniczono, mogliby złożyć wniosek o przywrócenie dostępu - jeżeli doszłoby do błędnej blokady. Przed złożeniem wniosku do organu konieczne byłoby skorzystanie z systemu zgłaszania treści u dostawcy usługi. Rejestr wykorzystywanych do rozpowszechniania nielegalnych treści stron internetowych miał prowadzić prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej.

Od decyzji nakazujących ograniczenie dostępu do nielegalnych treści można byłoby odwołać się do sądu powszechnego, który sprawdzi, czy dana treść rzeczywiście narusza prawo. Dlatego też nakazy nie byłyby wykonywane automatycznie przed możliwością ich zakwestionowania w sądzie. W szczególnie pilnych przypadkach decyzjom organów miałby być nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Prokuratorzy, Policja, Krajowa Administracja Skarbowa oraz Straż Graniczna mogliby występować o szybkie blokowanie treści naruszających prawo, w tym związanych z wykorzystywaniem seksualnym dzieci.